The big impact of superspreading events

On June 2nd, the New York Times published an article called “Just stop the superspreading events”, which is completely in line with my findings from April about the great impact of superspreading events and that Covid-19 is actually spreading slowly outside those events.

These are the most important findings of the epidemiologists Adam and Cowling regarding the Covid-19 outbreak in Hong Kong. They investigated 1,038 infections in Hong Kong between January 23rd and April 28th and reported their results in this paper.

Their conclusions on 349 infections (the remaining 689 were infected elsewhere in China):

  • 20% of those infected accounted for 80% of new infections. They all took place at social gatherings.
  • 10% accounted for the remaining 20%. This meant that 1 or 2 people were infected, usually within the household.
  • 70% of the infected persons, did not infect anyone else. The authors found this to be an astonishing outcome.

In addition, they mentioned other studies with more or less comparable results:

  • The study in the province of Shenzen came to the conclusion that 80% of the infections were caused by 8 to 9% of the infected people.
  • In Israel, a study found that 80% of the cases were due to less than 10% of all infected persons.
  • In the case of SARS in Singapore it was found that 6% of the cases were responsible for 80% of the infections. 73% of the persons infected did not infect anyone.
  • In Hong Kong, 331 SARS infections could be traced back to one person.
  • For MERS in 2012 in Saudi Arabia, 14% of the cases accounted for 80% of the cases.

Not only they conclude that these superspreading events are part of the spread of COVID-19, but that they are the principal driving force behind the pandemic as well!

This is a selection of blogs where I came to the same conclusion:

April 9: That’s how big the impact of superspreading events is

April 19: Kessel’s superspreading event on 5 March

April 24: The spread of the virus is already virtually under control

– May 1: Meat processing industry: superspreading hot spots

May 28: COVID-19 doesn’t spread that easily at all

Through research in Dutch municipalities where superspreading events did and did not take place before the Lockdown on 15 March, the same patterns can be seen as described by the two authors in the New York Times. Municipalities where a superspreading event had taken place, had on average a factor of 8 times as many infections and deaths as those where such an event had not taken place.

The final conclusion of the authors in the New York Times is that by preventing superspreading events, the spread of Covid-19 can be controlled. And they conclude: this can be done with an approach that has much less impact, socially and economically, than the lockdowns and the extreme form of social distancing that has been imposed on the world in recent months.

Their final sentence is: Forget about maintaining or reinstating drastic measures to control the spread of the virus in the event of new outbreaks. Focus only on stopping the super spread.

Although they don’t use the same name, they indicate that stopping the spread of the virus should not be done through a 1.5 meter society, but with measures to prevent the super spread.

The interview with Japanese professor Oshitami shows exactly the same. He is a member of the Japanese Intervention Cluster Group.  This is the translation of the most important part:

“That fact not only made the contact research very inefficient, it was reminiscent of that other coronavirus from 2003: SARS. “That differs in many areas from Sars-CoV2, says Oshitani,” but SARS also turned out to be dependent on super-spreading events for its survival, with one person infecting many people at once and creating a cluster. “

Those clusters, the Japanese concluded, are key in tackling the virus. Oshitani was a member of the Cluster Intervention Group set up on February 25 by the Ministry of Health. The ministry changed the strategy of contact research by the Japanese GGDs: the focus was no longer on identifying and quarantining the contacts that a person who tested positive could have infected, but on finding out where this person had the infection. – what the Japanese call retrospective contact research.

For example, they identified one cluster after another, including in gyms, conference centers, restaurants, and karaoke bars – nearly all of them where people without masks gathered and talked or sang loudly. Also striking: the person who infected the others was not sick at the time and did not cough or sneeze. ‘This is how we came to our policy based on the three Cs: avoid closed (closed) spaces with poor ventilation, busy (crowded) places and intensive (close) contact such as close conversations,’ says Oshitani, ‘supplemented later by avoiding together. sing, talk loudly and make close efforts. “

The key to reducing the number of infections is not in applying the 1.5 meter society, but in ensuring that superspreading events do not happen!

But it means a lot more

One subject they don’t discuss in more detail in their article, is how the infection actually takes place. However, they do indicate that it takes place in enclosed spaces inside, with a lot of people present. But they do not express themselves about the method of transmission, via direct contact (as WHO/RIVM claim) or by air. These research results, partly thanks to statements by the OMT in the Netherlands and people like Prof. Voss, give a very clear answer. The OMT’s advice states the following as an argument that Covid-19 does not go by air: The reproduction number of Covid-19 is around 2.5. And then the OMT states:

“Virus diseases like measles, which are spread aerogenic through fine small droplets, have a much higher reproduction rate, between 12 and 20.”

In other words: Only if a lot of people are infected at the same time, this is evidence of small droplets floating in the air.

Let’s make some calculations based on the results of the New York Times article.

  • The R0 of Covid-19 is 2.5. So that means that 1,000 people infect 2,500 other people.
  • If 10% of the people infect 80% of the people, it means that (10% of 1,000=) 100 people infect (80% of 2,500=) 2,000 people. Then the R0 of this group is 2,000/100 = 20.
  • If the remaining 90% infects the remaining 20%, 900 people still infect 500. Then the R0 of this group is 500/900= 0.6


The high R0 of the first group (1 person infects 20 others on average) strongly resembles that of measles. So then the only logical conclusion you can draw as OMT and Prof. Voss, is that in superspreading events the spread is by air and not by direct contact.

The Robert Koch Institute now also indicates that airborne contamination does take place (chapter 1, section on aerosoles, last paragraph):

“Even if a final assessment is currently difficult, the studies so far generally indicate that SARS-CoV-2 viruses can also be transmitted through aerosols in the social environment.”

In super-spreading events, where many are infected at the same time, it could hardly have happened otherwise than by air.

You need a lot of fantasy and a lack of logical thinking if you want to explain the contamination of 52 people by one other member of Seattle’s choir by transmission through direct contact. If you accept that with the measles (R0 between 12 and 18) the virus spreads by air, then you can’t draw any other conclusion that Covid-19 does the same with those superspreading events.

So that way we can conclude that 80% of all COVID-19 infections are airborne.

Also with Influenza there are studies from the past, which are about the airborne spread of the virus. Such as this study from 2013 with the title “Aerosol transmission is an important mode of influenza-A spread”.

The question remains however, how does this infection occurs in the remaining 20%? Are these mainly infections within the household because of direct contact?

But if the infection is airborne at superspreading events, why shouldn’t it be the same within the household?

The answer to this appears to be given by the important results of Prof. Streeck’s study in Heinsberg. If you are infected during a superspreading event, you are more seriously ill and have fewer symptoms than at home.

Long-term exposure to the virus in the air is the crux of the matter. From the lungs of an infected person the virus ends up in the lungs of not yet infected people. Not only do they breathe the minimum amount needed to become infected, but many people present breathe in a lot of virus (high viral load) and become quite sick from it.

At home the conditions for the virus are apparently less favorable to strike that way. There may be more ventilation. The patient talks less and certainly doesn’t sing. The not yet infected persons do not stay in a room with the floating virus long enough to get sick of it. That’s probably why the researchers in Hong Kong establish that 70% of the infected persons have not infected anyone else at home.

Airborne infection also explains why people are not infected when there is good ventilation. And why there are hardly any infections in the open air. Then the virus doesn’t float around a person long enough to breathe in enough virus and get sick of it. That’s why higher humidity works, because it prevents the virus from floating around for a long time. That’s why mouth protection works in indoor areas, because it considerably reduces the emission of virus particles that remain in the air for a long time.

This also means that contamination via direct contact plays virtually no role in the spread of Covid-19. The measure that really worked all over the world is the ban on meetings with larger groups of people. And not the fact that we have introduced social distancing (keeping the 1.5 meter distance in the Netherlands). These are also the conclusions of researchers from Hong Kong.

As long as the WHO and RIVM do not recognize this, we will not only keep the stranglehold of the 1.5 meter society around the neck of the economy and social structure, but we will also maintain a fundamentally unsafe situation. As a result, based on RIVM’s protocols, we are doing exactly what is (virtually) ineffective in preventing the spread of the disease and are gradually doing what increases the risk of superspreading events. (allowing meetings with people, without pointing out the need for good ventilation).

It is similar to the situation where you drive down a single track on an unguarded level crossing. The RIVM’s track says that you only have to look to the left in order not to be hit by a train. You do exactly that. You stop in front of the crossing and look carefully to the left. You don’t see anything coming, so you cross.

But then you are hit by the train coming from the right. It wasn’t in the RIVM’s track book, because that was the timetable from 2019.

27 antwoorden
  1. Johan
    Johan zegt:

    Hi Maurice,

    Ik hoop van ganser harte dat je gelijk hebt. Een vraag die bij mij blijft hangen is of er al zicht is op wat we er aan kunnen doen om toch ook weer evenementen mogelijk te maken op plekken waar dit superspread risico hoog is. Met andere woorden wat kan men doen om die ventilatie / luchtvochtigheid optimaal te reguleren? Ik ben verder ook wel benieuwd of er nog gradaties zijn te onderkennen. In een stadion zit je wel onder een dak maar voor een groot deel in de buitenlucht bijvoorbeeld. Zijn hier al onderzoeken over bekend?

  2. Peter d R
    Peter d R zegt:

    Laatste nieuws besmettingen in kantines fruitverpakking,
    De verklaring van het bedrijf zelf
    “We scherpen deze maatregelen ook aan op de nieuwe inzichten. Inmiddels wordt steeds meer duidelijk over de rol van kleine deeltjes in stilstaande lucht bij verspreiding. De besmettingen hebben vermoedelijk plaatsgevonden in een klein kantoor waar mensen na elkaar gewerkt hebben.”
    Zelfs dit bedrijf is met zijn inzichten al verder dan het RIVM

    • Roos
      Roos zegt:

      Er wordt gezegd dat de besmetting in een klein kantoor heeft plaatsgevonden. Maurice zegt dat de vleesindustrie risicovol is vanwege aerosols in koude, droge ruimtes. Kan zoiets ook aan de orde zijn in de fruitsector? Werkt men daar in hallen waar gekoeld wordt
      ten behoeve van het fruit?

        • Jo
          Jo zegt:

          Ik behoor tot de risicogroep, tweemaal zelfs, als je de definities daarvan onder de loep neemt. Onze tienerzoon, die probeert ook te voorkomen asymptomatisch drager van het virus te zullen worden, had het idee om als eerste in de ochtend naar de kapper te gaan, als eerste in de ochtend naar de fysio, moest dat nodig zijn. Zou dat zoden aan de dijk zetten? In de gedachtengang: dan zijn de virusdeeltjes van de dag ervoor tenminste neergeslagen, naar alle waarschijnlijkheid? Of haalt dat niets uit in termen van risico-beperking?

        • Rooa
          Rooa zegt:

          Beste Maurice, ik ben het met je eens. In een slecht geventileerd kantoor kan je ook besmet raken. Maar Ik vroeg me gewoon af of hier ook iets speelt met gekoelde ruimtes, net als in de vleesindustrie. Dat zou namelijk jouw verhaal over hoe aerosolen zich gedragen kunnen ondersteunen. Maar ik heb geen verstand van de fruitteelt/ fruithandel, vandaar mijn vraag.

  3. Arno
    Arno zegt:

    Het massaal gaan eisen ventilatie in elk gebouw met gesloten ruimtes. Vliegtuigen,treinen,schepen zijn. Anders.

    Het achterlaten van rivm discussies. Het duurt zolang dat het levens gaat kosten.

    • Kees
      Kees zegt:

      In gebouwen zijn die eisen er al. Mochthet er niet zijn ivm hele oude gebouwen dan zit het er niet in 1 weekje in. Alleen mensen bewust maken dat ventilatie wederom belangrijk is kan je realiseren de rest is simpelweg niet haalbaar.

  4. Klaas
    Klaas zegt:

    Dag meneer de Hond,

    Er blijkt inderdaad steeds meer bewijs/aanwijzingen te komen dat het virus door de lucht gaat (en via aerosolen). Daarnaast is vrijwel iedereen het erover eens dat ventilatie belangrijk is en de kans om besmet te worden buiten vele malen kleiner is dan binnen.

    In het kader van ventilatie vraag ik me af wat u vindt van deze pagina van het RIVM waarin zij stellen dat de besmettingen op het cruiseschip Diamond Princess niet is veroorzaakt door het ventilatiesysteem (of het gebrek daaraan). Zij baseren zich hierbij op een studie van Xu. et al. (2020).

    Dit is de pagina:

    Ik denk dat het op basis hiervan echt niet te concluderen is dat ventilatiesystem geen rol spelen.

    Ik ben benieuwd wat u hiervan vindt.


  5. Perry
    Perry zegt:

    Dag meneer de Hond,

    ik volg reeds enkele weken uw site en lees het bijna dagelijks. Ik ben mijn eigen beeld gaan vormen op basis van logisch denken en kom tot dezelfde conclusie.
    U moet het volgende eens bekijken:
    een Duitse voormalige arts in mikrobiologie en epidemiologie heeft zojuist een boek uitgebracht “Corona, Fehlalarm?” zeer interessant…. er is steeds meer bekend en het kan niet verborgen blijven.

  6. Fleur
    Fleur zegt:

    Het RIVM wil ondanks de inmiddels vele studies over COVID-19, hun gemaakte fouten, alsmaar niet erkennen. In het bewuste artikel staat o.a dit:” We stellen dat op basis van de huidige inzichten niet is aangetoond dat aerogene transmissie een rol speelt in de verspreiding van SARS-CoV-2.” Dit blijft het RIVM stompzinnig herhalen terwijl vele studies het tegendeel beweren! Zoals bijv.hier:
    “Aërosoloverdracht van virussen moet worden erkend als een sleutelfactor die leidt tot de verspreiding van besmettelijke luchtwegaandoeningen. Er zijn aanwijzingen dat SARS-CoV-2 zich geruisloos verspreidt in aerosolen die worden uitgeademd door zeer besmettelijke geïnfecteerde personen zonder symptomen. Vanwege hun kleinere formaat kunnen aerosolen leiden tot een hogere ernst van COVID-19 omdat virusbevattende aerosolen dieper in de longen doordringen.”

    • Arno
      Arno zegt:

      In Amerikaans nee British
      Journal of Medicine
      heeft Mathew Mendelson ook al gepubliceerd
      sars-cov2 door drop-outs en aerosols.

      Spraak en uitademen.

      Moet je eens lezen.
      Omt is beperkt.

      Een daad gaan stellen om verandering te krijgen bij Rutte als Hij de goede wetenschap genegeerd

    • Arno
      Arno zegt:


      Kijk is naar de publicatie.

      In new Engeland Journal of Medicine
      Van Mathew Mendelson

      Over droplets and aerosols

      Uit April 2020.

  7. Janneke Lammerts
    Janneke Lammerts zegt:

    Zijn er als (kleine) apparaten in de handel lwaarmee ik kan meten dat ik mij in een ruimte bevind waarin het risico op verspreiden van het Covid 19 virus groter is. Een soort C19melder met een piepje bij slechte omstandigheden of een muziekje wanneer het veilig is.

  8. Stefan
    Stefan zegt:

    Beste Maurice, ik volg je blog dagelijks met veel interesse. Een vraag: de aanpak van Zweden blijkt minder goed te werken. Het aantal besmettingen stijgt nog steeds significant i.t.t. de meeste andere landen. Komt het door de horeca binnen, die open is gebleven? Wat is jou verklaring? Daar kunnen we veel van leren!

  9. Yvonne Nagel
    Yvonne Nagel zegt:

    Maurice, ik volge jou en Willem Engel en kan me als leek heel goed vinden in jullie bevindingen.
    Nu las ik vanmorgen dat in Zuid-Amerika het virus (opnieuw) fel om zich heen grijpt.
    Heb je daar een verklaring voor? Men leeft daar grotendeels buiten, dus hoe kan dat?

  10. Monique
    Monique zegt:

    Geachte Maurice de Hond en lezers.
    Heb zelf binnenkort tandarts en mondhygienist afspraak. In dezelfde behandelkamer komen dagelijks vele patiënten. Er zijn dus niet veel mensen tegelijk bij elkaar, maar opeenvolgend wel. Zorg zelf voor patient in risicogroep. Tandarts/mondhygienist heeft mondkapje op, maar voor patiënt is dat natuurlijk niet mogelijk. Weet ook niet hoe het daar is ivm luchtvochtigheid en luchtverversing/airco. Weet niet of ik wel of niet moet gaan. Wil uiteraard patient in risicogroep zeker niet besmetten. Graag advies.

  11. Scott
    Scott zegt:

    Beste Maurice,

    Ten eerste dank voor al het goede werk wat je doet. Ik heb je al eerder geschreven over de vlees industrie in Amerika omdat ik daarin werkzaam ben. Toen heb ik al de reactie gegeven dat de woon en vervoer omstandigheden in mijn mening ook serieus bijdragen aan de besmettingen in de vlees fabrieken.
    Ik wil dit artikel in de WSJ met je delen wat dit eigenlijk bevestigd.

    • Maurice
      Maurice zegt:

      Het startpunt van die besmettingen ligt niet aan de woon- en vervoeromstandigheden. Er zijn veel meer sectoren waarvoor die slechte oomstandigheden geldt. Het startpunt is de kou in de fabriek.

  12. Maureen Pesch
    Maureen Pesch zegt:

    Beste Maurice,
    Allereerst wil ik je hartelijk danken voor de interessante artikelen die je schrijft. Ik heb een vraag over bioscopen en theaters. Hoe groot is de kans dat je besmet wordt als de ventilatie en de luchtvochtigheid in dit soort besloten ruimtes niet in orde zijn. Ik vraag me ook af hoe je de luchtvochtigheid in een besloten ruimte kunt beïnvloeden.
    Ben benieuwd naar het antwoord.

  13. Jos
    Jos zegt:

    In reactie op “You need a lot of fantasy and a lack of logical thinking if you want to explain the contamination of 52 people by one other member of Seattle’s choir by transmission through direct contact.” Ik kan me gemakkelijk een situatie voorstellen waarbij al die mensen misschien niet onderling maar wel met een of meerdere andere personen fysiek contact hebben gehad. Wat nou als alle koorleden aan het eind van hun repetitie of kerkgang allemaal netjes de voorganger of dirigent een handje geven?

    • Maurice
      Maurice zegt:

      leg me eens uit als inderdaad het zo zou gegaan zijn. Hoe kan het dan dat bij patienten thuis waar huisgenoten 5 dagen in nabijheid zijn van een besmet persoon slechts 20 a 35% bessmet zijn.
      Maar als ze allemaal de dirigtent een handje geven dat dan ineens 87% besmet raakt.

      • Jos
        Jos zegt:

        De thuissituatie en de koorsituatie zijn niet zonder meer met elkaar vergelijkbaar. De koorleden hebben misschien de gewoonte lang met elkaar na te praten en elkaar ook nog eens de hand te schudden. De koorleden zijn vermoedelijk allemaal volwassenen. In een huissituatie heb je meer kinderen dan volwassenen en van kinderen beweren bronnen dat ze de ziekte nauwelijks overbrengen of ziek worden. Dan moet het dus van die 1 of 2 volwassenen komen. Er zijn meer variabelen die hier een rol spelen. Daarom sluit het een het ander niet per consequentie uit. Je kunt alleen situaties tegen elkaar afzetten waar 1 factor verschilt om dan met betrekking tot die factor een logisch correcte (mogelijke) conclusie te trekken. Is dat niet je uitgangspunt, dan leidt de vergelijking al gauw tot een logische denkfout (logical fallacy).

          • Jos
            Jos zegt:

            Uw antwoord is wel het laatste wat ik verwacht had. Verklaar u nader, zou ik zeggen. Is mijn antwoord komisch? Dan mis ik waarom dat zo is. Wat ik wel verwacht had was een mogelijke onderbouwing van uw standpunt of contra mijn afwijkende suggestie. Of lacht u misschien omdat u een mogelijke logische denkfout in uw argumentatie hebt ontdekt? Kortom, gaarne wat toelichting.

Plaats een Reactie

Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *