Wilt u ons werk financieel ondersteunen? Doe een kleine donatie en klik hier

De laatste updates in uw mail!

U hoeft niets te missen. leder weekend krijgt u de hoogtepunten van Maurice van afgelopen week in uw mail. Met opmerkelijke artikelen, meer achtergrond en toelichtingen.

Home » COVID-19 » Waarom het weer mis gaat in zorginstellingen

Waarom het weer mis gaat in zorginstellingen

Samenvatting van het artikel

Net zoals bij de eerste golf zijn er nu ook grote uitbraken bij zorginstellingen. Uit de publiciteit erover blijkt dat men weinig bijgeleerd heeft sinds het voorjaar met noodlottige gevolgen.

Lees volledig artikel
Leestijd: 4 minuten

Het onderwerp dat me wellicht het meeste aangrijpt van deze hele Covid-19 crisis is wat er in zorginstellingen is gebeurd en helaas nog steeds gebeurt. In ieder land waar sinds februari Covid-19 is uitgebroken, zien we grote uitbraken in zorginstellingen. In veel landen vonden daar meer dan de helft van de overlijdensgevallen plaats. Ook in Nederland. Hier een bijzondere online reportage over een uitbraak in een zorginstelling in Sydney.

Om meerdere redenen is het ook begrijpelijk dat hier veel slachtoffers vallen. In zorginstellingen wonen de meest kwetsbaren. Zeker daar waar het gaat om dementerende ouderen, zijn maatregelen heel moeilijk te handhaven.  Plus dat de gemiddelde levensverwachting van bewoners van zorginstellingen vrij kort is.

Omdat de WHO geheel op de lijn zat van het besmetten via grotere druppels op korte afstand, werd de bescherming van de bewoners in zorginstellingen gezocht in het dragen van mondkapjes en beschermende kleding voor de zorgmedewerkers. (Hetgeen overigens in de eerste paar maanden in Nederland niet echt gebeurde). Maar wereldwijd leek dat weinig te helpen.

Herkenbare patronen

Een paar patronen bij die uitbraken in zorginstellingen zijn dan opvallend:

  • Vaak zien we dat vrijwel alle bewoners van een afdeling besmet raken en dan tussen een kwart en de helft van de besmette personen overlijdt.
  • Maar ook zien we met grote regelmaat dat dan ook een behoorlijk deel van de zorgmedewerkers besmet geraakt zijn.

Als dit bovenstaande dan in een vrij korte tijd gebeurt, dan is het uitermate onwaarschijnlijk dat die besmetting heeft plaatsgevonden door de verspreiding van het virus via grote druppels.

Het is dan veel logischer dat dit is gebeurd, doordat in die zorginstelling het virus  in de lucht zweeft en verspreid wordt over de ruimtes waar de bewoners en de medewerkers aanwezig zijn. Als je dan het virus een tijd inademt, is er sprake van een hoge virale dosis met ernstige gevolgen, zeker voor oudere, kwetsbare personen.

Door in zorginstellingen het beleid maximaal (ook) te richten op het voorkomen van de verspreiding van het virus door de lucht, heb ik vanaf begin april achter de schermen bij politici en media aandacht gevraagd voor deze problematiek. Hier treft u  de mail aan die ik op 2 april heb verstuurd.

Op geen enkele manier merkte ik een reactie op deze informatie. Niet bij de benaderde personen, noch bij de media. Toen ik op 18 april wel mocht komen bij Op1 heb ik expliciet aandacht gevraagd voor deze problematiek en welke beschermingsmaatregelen er genomen konden worden.  Maar ook toen werd het door RIVM/OMT en de meeste deskundigen op televisie ontkend dat verspreiding door de lucht kon plaatsvinden. Mijn debat met Prof. Voss op 30 juni bij Op1 laat dat ook zien.

Het meest flagrant kwam dit ontkenningsproces tot uiting bij wat er gebeurde rondom het onderzoek in de zorginstelling De Tweemaster in Maassluis eind juni.  Ik heb er uitgebreid over geschreven en veel erover ziet u in dit blog terug. Naar aanleiding van de uitzending van Medialogica over die uitbraak en het optreden van het RIVM , GGD en de media kom ik hier ook nog in dit aparte blog op terug. Terwijl begin augustus EenVandaag, De Volkskrant en OP1 diep op dat onderwerp waren ingegaan, werd het vervolgens eind augustus door het RIVM en de GGD gedownplayed. Medialogica kwam vorige week op deze affaire terug en het was onthutsend hoe men daarbij kritiekloos volledig de lijn van het RIVM en GGD volgde, waarbij men gezamenlijk zelfs feiten verkrachtte. Men beschuldigde mij ervan dat ik gezegd had dat het RIVM geen aandacht schonk aan ventilatie, terwijl dat wel het geval was. Men liet daar zelfs de hoofdredacteur van OP1 over aan het woord. Men vergat daarbij eventjes dat ik eind juni in Op1 daarover had gesproken, terwijl het RIVM voor het eerst begonnen is aandacht aan ventilatie te schenken in augustus. Maar nogmaals: in een apart blog ga ik op deze bijzondere wijze van journalistiek in.

Amper wat geleerd

Je zou denken/hopen dat men in ieder geval bij het beleid in zorginstellingen tijdens deze tweede golf geleerd heeft van dit alles, zodat uitbraken beter voorkomen zouden kunnen worden. Maar dat lijkt niet het geval te zijn. Wederom zijn er veel en heftige uitbraken in zorginstellingen. Ik ontvang er vrijwel dagelijks berichten over, zoals deze.  Als je dan diverse verslagen in de media leest, dan heb je het gevoel dat men nog steeds niet door heeft welke rol de zwevende virussen er bij spelen.

Dat is goed te zien in deze beschrijving over een reportage in Nieuwsuur op 24 november 2020. Ook daar en in andere onderzoeken over uitbraken in zorginstelling wordt de grote rol die het ventilatiesysteem kan spelen genegeerd.

Fascinerend is dat eind oktober de WHO in een video over ventilatie uitdrukkelijk wijst op het belang van ventilatie en goed werkende HVAC-systemen en het grote gevaar van recirculatie van lucht. Precies datgene wat in zorginstellingen van nog groter belang is, dan op andere plekken waar minder kwetsbare mensen aanwezig zijn.

Maar ja, als je zoals in Nederland het belang van het zwevende virus bij besmettingen gering acht, en ventilatiesystemen heel lang amper een rol toekent bij verspreiding van het virus, dan negeer je natuurlijk dat onderwerp bij je onderzoeken en beleid ten aanzien van uitbraken in zorginstellingen. Dat is hier goed op te maken bij conclusies en aanbevelingen van o.a. een lid van het OMT over uitbraken bij verpleeghuizen.

Het bemoedigende is dat ik regelmatig vanuit bestuurders, medewerkers en/of familieleden van bewoners berichten hoor dat men wel maatregelen heeft genomen, die ik adviseer, maar helaas is het geen grootschalig landelijk beleid.

Dus ook tijdens deze tweede golf vinden er grote uitbraken plaats in zorginstellingen, die voor een belangrijk deel voorkomen hadden kunnen worden, of waarvan de omvang (sterk) beperkt had kunnen worden.

Het is triest dat ook na 8 maanden weinig veranderd is op dat punt, en dat ook veel media zich amper druk maken over dat onderwerp.

Als u zelf familieleden in zorginstellingen heeft, probeer dan bij de leiding en de medewerkers op dat belang te wijzen. Mocht u zelf een CO2-meter hebben, neemt u die dan mee. Uit eigen ervaring weet ik dat als er dan hoge waardes worden vastgesteld (1000 of hoger) dat er dan bij betrokkenen wel een bewustwordingsproces in gang wordt gebracht. En als ventilatie niet goed mogelijk is, zorg dan in ieder geval voor een goede luchtvochtigheid in de kamers (rond de 50% bij kamertemperatuur). Daar zijn veel simpele hulpmiddelen voor.

Mocht u ons werk ook met een kleine donatie financieel willen ondersteunen klik dan hier .

Deel dit artikel: Twitter Facebook Linkedin WhatsApp
REACTIES
Reageer hier, maar met respect.

We verwelkomen respectvolle en relevante opmerkingen. Off-topic commentaren worden verwijderd. Als je illegale dingen doet, zullen we het verbieden.

  • MEER OVER
BEKIJK OOK