Vertrouwenscrises

Zoals ik vorige week al schreef zal 2008 een jaartal worden dat ver in de toekomst een speciale lading zal houden, vergelijkbaar met andere jaartallen uit de geschiedenis met een bijzondere betekenis (zoals 1492, 1789, 1929, 1989). En dan gaat het mij niet alleen om de economische component, de implosie van het financiële systeem, zoals wij die nu niet meer alleen in de VS zien voltrekken. Maar ook en vooral om een component die tot nu toe nog amper wordt onderkend, maar die binnen afzienbare tijd de boventoon zal gaan voeren:   de implosie van de politieke systemen van de Westerse democratieën.

Al een jaar of vijf waarschuw ik voor het feit dat het gebrek aan vertrouwen van de kiezer in de politiek (en dat is zeker niet alleen in Nederland zo) ernstige gevolgen zal gaan hebben voor het voortbestaan van het bestaande politieke systeem. Zowel in artikelen, waarvan onderaan er een van eind 2004, als bij interviews heb ik het gezegd. Er gaat een moment komen door hetzij een ernstige terroristische aanslag (bij voorbeeld met een vuile bom in Europa), een zware epidemie met vele doden, of een ernstige economische crises, dat een systeem dat toch al behoorlijk uit het lood is geslagen volledig kapot gaat met alle gevolgen van dien.

En het zou mij niet verbazen als het vervolg van hetgeen zich nu de laatste tijd aan het voordoen is op het financieel-economische vlak precies dat gevolg gaat hebben. Het vertrouwen in de politieke leiders was al laag, net zoals het vertrouwen in het oplossend vermogen van overheid en politiek. Maar zolang de economie goed gaat en mensen in hun eigen bestaan weinig last hebben van diezelfde overheid en politiek kan het systeem blijven bestaan. Af en toe slaan de vlammen van de veenbrand naar buiten, maar die worden dan wel weer geblust (of onder de grond gewerkt) door het bestaande systeem, mede omdat er buiten de politiek niet echt sprake is van een crisis.

Op het moment echter dat er economisch wel zwaar weer is, de gevolgen voor een groot deel van de bevolking voelbaar worden en de overheid ook nog fors moet bezuinigen dan zal het politieke systeem echt op de proef worden gesteld en veel minder robuust zijn dan menigeen op dit moment denkt. En evenals nu geldt voor gevestigde namen in de bancaire wereld, die in de laatste weken compleet onderuit zijn gegaan, zal dat gaan gebeuren met het politieke systeem in een aantal Westerse democratieën met de kans op een domino-effect in andere landen.

Het proces zal twee componenten kennen:

–  Bestaande politieke partijen zullen niet eensgezind werken aan een oplossing, maar enerzijds naar tegengestelde oplossingen komen, en anderzijds elkaar de schuld geven van de crisis en het ontbreken van een oplossing. (Een mooi voorbeeld hiervan zagen we gisteravond in de VS rondom het reddingsplan).

–  Verkiezingsuitslagen (met name die in Europa!) zullen niet leiden tot een slagvaardige regering samengesteld uit een of meer partijen, die het al jarenlang voor het zeggen hadden. Maar zij zullen vooral leiden tot de sterke opkomst van de partijen aan de vleugels en/of de opkomst van nieuwe partijen/leiders gebaseerd op hun al dan niet terechte pretentie wel een oplossing te hebben en/of gevoed door de onvrede met bestaande partijen of het bestaande systeem.

Dat zal niet leiden tot een herstel van vertrouwen in de politiek of politici, maar juist tot een verdere daling van het vertrouwen, omdat men nog minder slagkracht heeft als in het verleden, terwijl die juist meer nodig is dan in het verleden.

De geschiedenis zou ons geleerd moeten hebben dat na grote veranderingen in de samenleving geënt op een ingrijpende technologische vinding (zoals de industriële revolutie was in de 19e eeuw) de gevolgen voor de economie en samenleving zo ingrijpend zijn dat de bestaande machtsstructuren zich zouden moeten aanpassen. Dat is dan doorgaans via revolutie gebeurd en niet via evolutie.

De digitale revolutie die zich al 50 jaar aan het voltrekken is, met een grote versnelling door de massale verspreiding van internet sinds 1995, heeft ook grote economische en sociale gevolgen. Maar de bestaande machtsstructuren onderkennen dat amper en hebben niet het hoognodige groot onderhoud gepleegd laat staan ingrijpende vernieuwingen aangebracht, zodat de kloof tussen politiek en burger alleen maar is toegenomen.

Nu is het te laat om deze veranderingen nog goedschiks aan te brengen en een veel betere aansluiting te krijgen tussen bevolking en politiek. De verkiezingen in de komende 5 tot 10 jaar zullen in menig land tot vergelijkbare crisissen komen als in bij voorbeeld nu in België. Alleen zal dan de bevolking een regering die niet meer kan regeren niet lang accepteren met als gevolg een implosie van het politieke systeem aldaar die vergelijkbaar is met die van een aantal grote banken in de afgelopen tijd.

En als het in een of twee landen gebeurt die nu deel uitmaken van de EU, dan is de kans op een domino-effect groot. Niet alleen wordt de slagkracht van de EU zelf aangetast, voor zover die er al is, maar het zal het gevoel van crisis in andere landen verder vergroten.

Ik heb in de laatste vijf jaar met grote regelmaat dit scenario, maar dan meer in algemene termen, geschetst. Niet omdat ik een dergelijk scenario wil, of blij zou zijn als ik gelijk zou krijgen. Het was vooral bedoeld als waarschuwing om te zorgen dat we dit traject niet zouden gaan. Ik hoopte dat de politiek (en media) gingen beseffen welk gevaar we liepen en hoopte ook dat het onheilsscenario van een grote crisis er voorlopig nog niet zou komen. (Ik zei dan ook steeds tussen nu en 2020 of zo). Maar de kans is nu groot dat het niet nog 12 jaar duurt voordat het gebeurt en helaas is inmiddels er niets gebeurd om de door mij geschetste kloof zoveel mogelijk te dichten. Integendeel zelfs.

Juist nu je voor je ogen de verbijstering ziet bij de mensen uit de financiële wereld dat iets wat zo robuust leek zo snel als een kaartenhuis in elkaar stort, hoop ik dat wat ik hierboven schets nu veel minder als zeer onwaarschijnlijk wordt beoordeeld, zoals tot nu toe steeds wel het geval was.

Ik heb er veel voor over als men in 2020 naar mijn uitspraken van de afgelopen vijf jaar zal kijken (en naar dit weblog) en tot de conclusie komt dat ik het helemaal mis had. Maar ik ben bang dat dit niet het geval is en dat vele verantwoordelijken tot op vandaag de grote lijnen van hetgeen zich aan het voltrekken is niet zien. Of niet durven te zien.
P.S.  Het is haast ironisch dat vandaag het Sociaal en Cultureel Planbureau met haar kwartaalbericht is gekomen, waar het volgende resultaat is gehaald. In Nederland is het vertrouwen in de regering en het parlement groter dan in vrijwel alle andere Europese landen. Nu komt dit blijkbaar uit de Eurobarometer, die nog kort voor de Europese Parlementsverkiezingen aangaf dat Nederland overweldigend “ja” zou gaan stemmen. En net zoals het SCP is het vooral een “goed nieuwsshow” waarmee Den Haag lekker in slaap gesust kan worden (ook af te leiden uit de persberichten vandaag).
Maar ik raad jullie aan het rapport eens te <a href=”http://www.scp.nl/publicaties/boeken/9789037703931/COB%20Kwartaalbericht%202008-2.pdf”>downloaden.</a>.  Lees het hoofdstuk tussen pagina 14 en 19.  En dan zie je dat het vertrouwen in het parlement een 5.3 is en in de regering een 5.1 (van een 10 puntsschaal). Dat zijn gewoon lage cijfers. Maar het is natuurlijk veel beter om dan <a href=”http://www.scp.nl/publicaties/persberichten/9789037703931.shtml”>een persbericht </a>te maken waar de volgende zin in staat: “In vergelijking met de andere EU-landen is het vertrouwen van de Nederlanders in de politiek relatief hoog. Ruim de helft van de bevolking spreekt in 2008 het vertrouwen uit in regering en parlement. Wat dit laatste betreft scoren alleen de Scandinavische landen en Malta hoger. Evenals in het eerste kwartaal kent het EU-lidmaatschap in Nederland meer voorstanders (43%) dan tegenstanders (17%).

96 antwoorden
  1. irene e
    irene e zegt:

    De één noemt het doemdenken, de ander noemt het vooruitdenken.
    Het voordeel van vooruitdenken is dat je er je voordeel mee kunt doen. Voorwaarde is dat iedereen meewerkt en dat is moeilijk te realiseren.
    Onze geschiedenisleraar op de middelbare school, die voornamelijk geïntereseerd was in zijn vrouwelijke leerlingen, waardoor we hem dus nooit serieus namen, had toch wel één rake opmerking: ‘De geschiedenis herhaalt zich’.

  2. Maurice
    Maurice zegt:

    Dit heb ik zonet als mail verzonden naar de afnemers van mijn wekelijkse peil-uotslag:

    Vandaag is het tweede kwartaalbericht Continu Onderzoek Burgerperspectieven (COB) uitgekomen van het Sociaal Cultureel Planbureau.
    In het persbericht staat de volgende zin:
    ?In vergelijking met de andere EU-landen is het vertrouwen van de Nederlanders in de politiek relatief hoog. Ruim de helft van de bevolking spreekt in 2008 het vertrouwen uit in regering en parlement. Wat dit laatste betreft scoren alleen de Scandinavische landen en Malta hoger?

    Nu is deze conclusie gebaseerd op de Eurobarometer van de Europese Unie die nog kort voor het referendum van het Europees Parlement in 2005 aangaf dat Nederland ruimschoots voor zou stemmen.
    Als het onderzoeksrapport van het SCP echter zelf bekeken wordt (zie hoofdstuk 2) dan staan daar de resultaten van het eigen onderzoek in vermeld met daarin het vertrouwen in het parlement en de regering. Het eerste cijfer is 5.3 en het tweede cijfer is 5.1 (uit een 10 puntsschaal). Dat zijn lage cijfers.

    En vergelijk die cijfers eens met de zin uit het persbericht, of althans wat de zin suggereert ?het vertrouwen van de Nederlanders in de politiek is relatief hoog?.

    Het valt me vaker op hoe in het verleden het SCP bij haar persberichten niet de werkelijke ontwikkelingen in de samenleving signaleert of pas veel later dan ze zich voltrekken.
    Of keuzes maakt in haar persberichten die Den Haag welgevallig zijn en naar buiten toe kunnen gebruiken om te doen of er weinig aan de hand is.

    (in mijn PS van dit weblog heb ik de links staan).

  3. anne
    anne zegt:

    Henk,
    Goed geschreven, je slaat de spijker op z’n kop. Enne… het is toch niet waar die vertrekpremie van zoveel miljoen? Hoe durven ze. En hoe durft de man het aan te nemen. Schaamteloos.

  4. Arjan
    Arjan zegt:

    Ook op lokaal niveau staat het bestuur soms ver af van de volkswil.

    In mijn stad Den Haag bijvoorbeeld. Daar is de gemeente vorig jaar (zogenaamd als ‘experiment’) in één stadswijk begonnen met – zoals ik dat noem – ‘slaapparkeren’, d.w.z. betaald parkeren voor bewoners van een pure woonwijk, gedurende de avond en de nacht. Nu blijkt welk groter plan daar achter zit. Bijna alle Haagse woonwijken zullen ten prooi vallen aan deze nieuwe belasting (die niets oplost, want de gemeente stelt geen ruimte voor extra parkeerplaatsen beschikbaar).

    Enquêtes waarin de overgrote meerderheid van de bewoners zich tegen het plan uitsprak, werden eenvoudig ter zijde geschoven. Bij het aantreden had de coalitie van PvdA, VVD en GroenLinks namelijk al besloten om het zo te doen, en daar komt niets of niemand meer tussen.

    Verder is dit ‘parkeerplan’ gebaseerd op vervalst onderzoek, rommelen met de cijfers, blokkeren van de inspraak en een argumentatie die nergens op lijkt.

    Wel wordt een gevaarlijk precedent geschapen. Want als de gemeente Den Haag hiermee weg komt, kan straks in heel Nederland elke gemeente op het idee komen om het slaapparkeren te gaan belasten.

    De mensen in de wijken zijn woedend. Bezoekers blijven weg, verenigingen en clubs verliezen leden (want: ? 9 betalen voor een avond parkeren). Steeds meer mensen houden het voor gezien, want een vergunning voor een twee auto is driemaal zo duur. Dus de jonge, koopkrachtige tweeverdieners verhuizen nu al in hoog tempo naar de randgemeenten. Lokale makelaars schatten de waardedaling van de (overwegend) koopwoningen tot nu toe al op circa 15%. Wat we straks overhouden zijn verpauperde wijken met vooral bejaarden, fietsers en studenten en mensen die geen auto kunnen betalen. Dan heeft GroenLinks zijn zin.

    Om een stem te geven aan het verzet (en om dit perverse beleid aan de kaak te stellen) heb ik een speciale website in het leven geroepen: http://www.parkeergeldzucht.nl

    Ik wil deze zeker op het web houden tot aan de gemeenteraadsverkiezingen van 2010. Eens kijken of het een broeinest van verzet kan worden.

    Typerend is misschien onderstaand mailtje, dat ik vanmiddag ontving (ABBO staat voor ‘Actiegroep Boze Bewoners en Ondernemers’). Die actie ging vorig jaar ter ziele, nadat de gemeente in de beginfase keihard optrad tegen weigeraars van de parkeervergunning, met 200 à 300 bekeuringen per avond! Inmiddels is die – eufemisme – ‘handhaving’ vrijwel geheel gestopt; logisch ook, want iedereen heeft inmiddels een abonnement, en daar ging het om.

    "Beste Arjan,
    om een vuist te maken tegen het invoeren van betaald parkeren in Rustenburg-Oostbroek hadden wij(naast de actiegroep)voor de laatste gemeenteraads verkiezingen een politieke partij opgericht: "Weldenkend Den Haag".
    We hadden echter te weinig tijd en middelen om dit bekend te maken aan het grote publiek, dus over heel Den Haag gezien kregen wij te weinig stemmen. (In onze wijk stemde een groot deel van de stemmers op ons).
    Misschien is het wat voor je om met deze partij door te gaan, wij stoppen ermee. Alleen wanneer je bij de bestuurders zit heb je wat in te brengen. Onze ervaring is dat je als gewone burger pas inspraak krijgt wanneer de beslissing al is genoemen.

    Groetjes
    Theo
    actiegroep Abbo"

  5. irene e
    irene e zegt:

    @Arjan. Het is ook wel om doodmoe van te worden dat je als burger de taken op je moet nemen die elk weldenkend bestuurder (die er notabene voor betaald wordt) gewoon goed zou behoren te verrichten.
    Sommige mensen worden slapende rijk. Bij jullie in de stad letterlijk en figuurlijk!
    Succes met je actie maar pas goed op je eigen gezondheid. Dit soort dingen vreet energie. Dat hebben we hier al wel gezien. Aan de andere kant, de aanhouder, de murv-beuker komt een heel eind.

    @Allen. Herinneren jullie nog de klacht die ik indiende bij de Nationale Ombudsman? Over George Barry en de paspop versus Ernest Louwes en de paspop?Op 25 augustus kreeg ik ontvangstbevestiging van klacht en zouden ze zo snél mogelijk berichten of ze de klacht in behandeling kunnen nemen. Nou…we zijn alweer ruim een maand verder. Het is blijkbaar druk bij de Ombudsman. Iemand anders al iets gehoord?

  6. RuudHarmsen
    RuudHarmsen zegt:

    Ik citeer de Volkskrant:
    ===
    Die rapportage (op basis van enquêtes) maakt het SCP sinds begin dit jaar op verzoek van de verzamelde Haagse spindoctors, omdat die zich al langer wanhopig afvragen wat de ondankbare burger die maar blijft afgeven op ?de politiek? toch bezielt.
    /===

    Nou, bijvoorbeeld dat ze niet luisteren:
    http://rudhar.com/politics/

    Maar dat soort dingen lezen de ‘spindoctors’ dan kennelijk weer niet. Tja, dan kan ik het ook niet helpen, dan moeten ze maar wanhopig blijven.

  7. leonvrins
    leonvrins zegt:

    @Arjan

    Enerzijds kan ik me jouw verontwaardiging wel voorstellen, anderzijds moet je je wel realiseren dat er wellicht sprake is van een, zij het wat knullige, poging tot regeren is vooruitzien.
    Want laten we wel wezen: de burgers creëren een probleem door steeds meer auto’s aan te schaffen en eisen dan van de overheid/gemeentebestuur dat ze het probleem oplost. Waar moet men de ruimte vandaan halen om al die extra auto’s te bergen? Groenvoorzieningen opofferen, parkeergarages bouwen, zeg het maar, wat je ook doet, het kost altijd geld en dat moet dus gewoon uit de zak van de autobezitter komen.
    Toen in mijn straat 24 jaar geleden de parkeervergunning werd ingevoerd was er, zeker overdag, nog plenty ruimte. Dat is nu heel anders.’sAvonds is het nog erger, dan is iedere legale plek bezet plus nog wat illegale plekjes, op het trottoir dus.
    Jij zegt dat geen rekening is gehouden met de via inspraak kenbaar gemaakte wensen van de bewoners. Wil ik best aannemen, maar ook hier moet je beseffen dat die wensen vrijwel nooit unaniem zijn en tevens niet altijd realistisch.
    Ik herinner me nog goed hoe in Delft, waar ik destijds woonde, hearings werden gehouden i.v.m. allerlei plannen voor de oude binnenstad. In het naderhand verschenen rapport waren alle meningen en wensen opgenomen en daaruit kon maar één conclusie worden getrokken: de inwoners van de binnen stad waren het op alle punten niet met elkaar eens.
    Wat moet het gemeentebestuur dan doen?
    En zo is het nog steeds.
    Wat voor de één dè oplossing is, betekent voor de ander juist een stap in de verkeerde richting.
    Aardig voorbeeld wordt gevormd door de files. Hier past in mijn optiek maar één oplossing, te vinden in een alleraardigst boek dat ruim veertig jaar geleden verscheen, "Buitenaardse beschaving" geschreven door Stefan Denaerde. Komt neer op een soort combinatie van openbaar vervoer en privévervoer.
    Wat onze kortzichtige bestuurders echter doen is krampachtig proberen het bestaande systeem gaande te houden door hier en daar snelwegen aan te leggen c.q. te verbreden, kilometerheffing in te voeren etc.
    Inefficiënt,geldverslindend, ruimtevretend en milieuvervuilend, dat is ons vervoerssysteem ten voeten uit.
    Het navrante is, dat de hele ontwikkeling ca. zestig jaar geleden al was voorzien. In het boekje "De zelfzuchtige personenauto" zette civiel ingenieur W.Valderpoort haarscherp uiteen wat ons te wachten stond als wij de auto ruim baan zouden geven. Toen hij het schreef omvatte het autobezit in Nederland ca. 200.000 auto’s.
    Dat het vertrouwen in politiek en bestuur steeds verder afkalft is niet zo verwonderlijk, maar we moeten ons terdege realiseren dat wij, burgers, niet zelden de problemen zelf veroorzaakt hebben.

  8. Fleur
    Fleur zegt:

    Mijn indruk is dat door de financiele crisis er vooralsnog een bepaalde vorm van eensgezindheid lijkt te zijn binnen onze regering.
    Hoe hou je de economie draaiende nu banken weinig tot geen credieten verschaffen, bedrijven nauwelijks investeren, de export daalt, de huizenmarkt stagneert, de rente wordt verhoogd, de werkeloosheid fors zal toenemen waardoor uitkeringen flink zullen oplopen, etc, etc. Hoe zal de regering omgaan met alle problemen die wij naar mijn mening tegemoet zullen gaan.
    Kunnen zij in de komende moeilijke jaren de burgers achter zich scharen of keert de bevolking zich tegen hen.
    Ook op politiek gebied breken er spannende tijden aan…!

  9. hjvonk
    hjvonk zegt:

    L A F …..

    In Elsevier wordt gesteld dat Wouter Bos laf is.
    Bos vindt nu dat de overname van ABN/AMRO door FORTIS misschien nooit goedgekeurd had mogen worden, wegens onvolledige informatie door de bankverzekeraar.
    De Ned. Bank gaf vorig jaar nog een positief advies betreffende overname, waarop Bos zijn verklaring van geen bezwaar baseerde.
    Dus eerst werd voorganger ZALM beschuldigd een puinhoop achtergelaten te hebben en nu DNB.
    In een ander artikel vraagt Elsevier zich af waarom Bos destijds was afgekeurd voor militaire dienst, evenals Balkenende en Rouvoet.
    Diagnose van de keuringsarts:

    geen B A L L E N !!!!!!!

  10. justc
    justc zegt:

    Tja, (geen ballen!) dat kun je dan weer niet zeggen van de vice president van de Amsterdamse Rechtbank Mr. Jaap Smit die gisteren op Geen Stijl nog eens overduidelijk liet zien dat de wet (zoals Maurice al eerder opmerkte) niet voor rechters geldt.
    Verwarrende tijden trouwens, want we hadden toch afgesproken dat Wicher Wedzinga als rammende rechter door het leven zou gaan?

    Begint me die Mr. Jaap Smit daar OOK met de paraplu op andermans camera te meppen – en hij steekt er nog wel de weg voor over ook, zo gemotiveerd was tie.

    Wat dan wel weer schattig is, is dat ie wellicht een van de weinige Nederlanders is die Rutger met de roze microfoon niet herkent; waar verblijft zo’n man de hele dag, denk ik dan…

    (Of zou het een gevalletje ziekmelding zijn geweest? Dat we allemaal begrijpen dat de edelachtbare hoognodig wat rust nodig heeft? Kan ook natuurlijk…)

  11. Tommie
    Tommie zegt:

    @ leonvrins, 01 okt ’08 10:00

    Leon, ik ben het met je eens, maar zou het wat steviger willen formuleren:
    Niets zoo kippig, lui en vadsig als de autobezitter met zijn anti-file-, anti-flitser-, anti-gemeente-, anti-belasting-, anti-parkeerbeleid-, anti-autootje-pesten- en anti-zijn-buurman-met-de-grotere-au to-gezeur.

  12. Arjan
    Arjan zegt:

    @ leon vrins, 10:00

    Dank je voor je doorwrochte reactie. Ik wou dat je die onder een artikel op de site zelf had geplaatst ;-)

    Ik ben het niet met je eens dat de burgers hier zelf schuld aan hebben.

    Het is de gemeentelijke overheid die doelbewust haar taak van ‘goed huisvaderschap’ verwaarloosd heeft.

    De manier waarop veel oudere naoorlogse wijken zijn gebouwd, is gewoon niet toegesneden op het huidige autobezit. De demografische ontwikkelingen van de laatste twintig à dertig jaar en de toename van het autobezit komen niet uit de lucht vallen. De gemeente heeft echter niets gedaan om het probleem op te lossen (waar wel degelijk mogelijkheden voor waren). Integendeel, ze heeft het probleem verergerd!

    Regelmatig komt er ruimte vrij, door afbraak van overbodig geworden scholen, kerken, winkels, etc. Een deel van die ruimte had makkelijk gebruikt kunnen (nee, moeten) worden voor parkeerruimte! Maar nee, de gemeente confisqueert elke vrijkomente vierkante meter voor nieuwe woningbouw.

    Ook op dit moment worden in Den Haag-west nog in hoog tempo complete woonwijken afgebroken (vnl. sociale woningbouw) om deze te vervangen door (dure) nieuwbouw, echter zonder parkeerplaatsen toe te voegen. De reden hiervan is duidelijk, dat kan er maar één zijn: GELD!
    Bebouwde omgeving levert veel meer op dan ruimte voor parkeren, of openbaar groen, of speelplaatsen. Denk aan WOZ en andere belastingen. Men wil dus elk stukje ruimte gebruiken om geld te verdienen, en schuift het parkeerprobleem door naar de bevolking.

    En als dan mensen (die ‘s avonds thuiskomen) zelfs buiten de wijk moeten parkeren omdat er nergens plek is, ga je iedereen een heffing opleggen voor parkeren.

    Dus: een probleem laten ontstaan, het probleem vergroten i.p.v. het op te lossen en als iedereen gedupeerd is, al die gedupeerden óók nog eens, als ‘straf’ een extra belasting opleggen.

    De bewoners zijn dus tweemaal gedupeerd: 1) niet kunnen parkeren en 2) ook nog moeten betalen voor niet kunnen parkeren. En bovendien verdient de gemeente er nog eens aan (al wordt dit – met vervalste cijfers – ontkend). Sorry, maar wie op zo’n manier beleid voert, is in mijn ogen op een perverse manier bezig.

    Je kunt het misschien vergelijken met het anti-rookbeleid van Klink (vanavond nog in Nova). Ook hier een ondoordachte maatregel, vanuit arrogantie bedacht, die totaal negeert wat de mensen willen en vernietigend uitwerkt op de sociale cohesie. Dorpscafés en buurtkroegen gaan massaal failliet en worden vervangen door illegale garagekroegen waar wel kan worden gerookt, die nu als paddenstoelen uit de grond schieten.

    Café-eigenaren die hun zaak als pensioenvoorziening hadden, raken deze aan de straatstenen niet meer kwijt. Weg pensioen. Maar dat zal het kabinet een zorg zijn.

    Nu even terug naar de hoofdgedachte van Maurice, om weer ‘on topic’ te komen.

    Er lijkt voor burgers nog maar één uitweg, om aan idiote maatregelen van een geperverteerde overheid weerstand te bieden: massale burgerlijke ongehoorzaamheid. In de horeca is die al, zij het schoorvoetend, begonnen.

    Hier in de wijken rondom mij, in Den Haag, merk ik dat de meeste mensen zich vooralsnog mokkend neerleggen bij de nieuwe regeling, afgedwongen door keiharde intimidatie (nota bene door een afdeling Parkeerbeheer die in opspraak is – artikelen in AD/Haagsche Courant van jl. zaterdag en gisteren – vanwege grootschalige corruptie: het stelen van invaliden-parkeerkaarten uit auto’s, illegale onderlinge handel in kleding, dvd’s en drugs).

    Maar de onvrede is groot. Mensen beseffen – terecht – dat ze worden belazerd, maar tegelijk ook, dat ze onmachtig worden gehouden er iets aan te doen. Met mijn website wil ik hen een handvat aanreiken om die macht voor zichzelf terug te nemen.

    Tegelijk vind ik dat ook best wel eng. Want de scheidslijnen tussen burgelijke ongehoorzaamheid, opstandigheid en revolutie zijn nogal dun. Voor je het weet kan er zomaar een niet meer controleerbare situatie ontstaan (een beetje à la Oud & Nieuw, maar dan heviger en permanent).

    Gelukkig maar, dat de meeste mensen heel ‘constitutioneel’ zijn. Je kunt dat ook anders zeggen: dat ze hoge prijs stellen op het behoud van hun reguliere huisje – boompje – beestje – vrouwtje – autootje – tuintje-leven. Ze zullen niet gauw te verleiden zijn om zodanig te ageren dat dit alles in gevaar komt. Bestuurders weten dit, en vertrouwen er op dat ze eindeloos de burgers kunnen blijven schofferen en uitmelken.

    Die Hollandse politici hebben eenzelfde soort hautaine zelfverzekerdheid als de bankspeculanten in Wall Street, die massale schade aanrichten, wetende dat ze nooit zelf verantwoordelijk of aansprakelijk kunnen worden gesteld.

    Gewone mensen zijn over het algemeen erg volgzaam. En gehoorzaam. Maar autoriteiten die denken eindeloos misbruik te kunnen blijven maken van deze ‘volkse onderdanigheid’, kunnen ook te ver gaan.

    Zij spelen met vuur.

  13. Arjan
    Arjan zegt:

    @ Tommie, 18:11

    Maar Tommie, jij bent classicus.
    Dus van ver vóór de moderne automobiel! Dan is het ook begrijpelijk dat je geen parkeerplek meer nodig hebt voor je trapauto ;-)

  14. hanss
    hanss zegt:

    Stel dat er een plan achter zit….

    om wereldwijd, en dus ook in ons land, een dusdanig groot gevoel van algemeen onbehagen en onrust en stuurloosheid te creëren dat men bereid is een persoon aan te nemen als leider die als bij toverslag alles weer op orde zal brengen….

    Het gebeurde in ons land na de ‘Fortuyn-crisis’ want toen was daar ineens (Harry Potter) Balkenende die ondanks de vele kritiek er nog steeds in slaagt om aan de macht te blijven, terwijl je normaal gesproken zo’n figuur nog geen dag zou geven en in andere landen is iets dergelijks gebeurd en kwamen leiders aan de macht die het met elkaar eens zijn dat een wereldregering de beste optie is voor de toekomst.

    Crises als middel om dat doel te bereiken.

    Rusland ligt dwars..dan laat je het systeem even instorten zodat met name dat land het niet kan bolwerken en tot overgave wordt gedwongen en daarna trekt het systeem ‘vanzelf’ weer bij.

    De meest mensen zijn gebaat bij het behoud van hun reguliere burgerbestaan en ze zijn niet geïnteresseerd in de machtsspelletjes achter de schermen of ze beschouwen zich machteloos er ook maar iets aan te kunnen veranderen en de machtigen weten dat, en hebben dus vrij spel. http://en.wikipedia.org/wik…(conspiracy)

    "Nee Hans, je zwetst!

    Er is geen samenzwering en je moet gewoon vertrouwen hebben in de goede wil van de mensen die boven je zijn gesteld…en trouwens…ik wil dat filmpje nog zien dat mij ontspanning en vertier zal geven http://www.youtube.com/watc… …..oei..verkeerde filmpje…hier http://www.youtube.com/watc… hebben meer dan 100 miljoen mensen naar gekeken, en dus moet dat wel goed zijn…en zeur niet over die zogenaamde naderende staat van beleg in de VS! http://ca.youtube.com/watchhttp://www.nujij.nl/preside…"

  15. Tommie
    Tommie zegt:

    Netta de Noo schrijft ( http://luciadeb.nl/laatste-… ) over de griezeligheid van het ‘Geheim van de Raadkamer’ – waar, zoals bij vrijwel iedereen, de vooroordelen welig tieren – en de wenselijkheid van een ONAFHANKELIJKE REVISIERAAD – die nog voordat de CEAS commissie zich kon ontwikkelen tot een onafhankelijke, multi-disciplinaire commissie die de totale strafzaak mag beoordelen op feilen al de nek wordt omgedraaid – onder meer dit:
    Het is een enge gedachte dat een wrat op de neus invloed kan hebben op het beeld dat men in een rechtszaak van je kan maken. De man van de Enschede Zaak spreekt duidelijk minder tot de verbeelding dan Lucia. Is daarom het negeren van het advies van het CEAS tot heropening van zijn zaak zo geruisloos verlopen?

    Van de portee van die laatste 2 zinnen lijken mij enkelen op dit forum niet goed doordrongen.

  16. irene e
    irene e zegt:

    @Tommie. Wat bedoel je precies met je laatste zin ( 8.05 uur).
    @Arjan Nou moet je niet ook het roken erbij halen hoor. Ik kom nu juist vaker in horeca gelegenheden omdát er niet gerookt wordt. Maar dit is erg off topic.

  17. Dankbaar
    Dankbaar zegt:

    Hier een nieuwsbrief van Michael Moore:

    Friends,

    Let me cut to the chase. The biggest robbery in the history of this country is taking place as you read this. Though no guns are being used, 300 million hostages are being taken. Make no mistake about it: After stealing a half trillion dollars to line the pockets of their war-profiteering backers for the past five years, after lining the pockets of their fellow oilmen to the tune of over a hundred billion dollars in just the last two years, Bush and his cronies — who must soon vacate the White House — are looting the U.S. Treasury of every dollar they can grab. They are swiping as much of the silverware as they can on their way out the door.

    No matter what they say, no matter how many scare words they use, they are up to their old tricks of creating fear and confusion in order to make and keep themselves and the upper one percent filthy rich. Just read the first four paragraphs of the lead story in last Monday’s New York Times and you can see what the real deal is:
    "Even as policy makers worked on details of a $700 billion bailout of the financial industry, Wall Street began looking for ways to profit from it.

    "Financial firms were lobbying to have all manner of troubled investments covered, not just those related to mortgages.

    "At the same time, investment firms were jockeying to oversee all the assets that Treasury plans to take off the books of financial institutions, a role that could earn them hundreds of millions of dollars a year in fees.

    "Nobody wants to be left out of Treasury’s proposal to buy up bad assets of financial institutions."

    Unbelievable. Wall Street and its backers created this mess and now they are going to clean up like bandits. Even Rudy Giuliani is lobbying for his firm to be hired (and paid) to "consult" in the bailout.

    The problem is, nobody truly knows what this "collapse" is all about. Even Treasury Secretary Paulson admitted he doesn’t know the exact amount that is needed (he just picked the $700 billion number out of his head!). The head of the congressional budget office said he can’t figure it out nor can he explain it to anyone.

    And yet, they are screeching about how the end is near! Panic! Recession! The Great Depression! Y2K! Bird flu! Killer bees! We must pass the bailout bill today!! The sky is falling! The sky is falling!

    Falling for whom? NOTHING in this "bailout" package will lower the price of the gas you have to put in your car to get to work. NOTHING in this bill will protect you from losing your home. NOTHING in this bill will give you health insurance.

    Health insurance? Mike, why are you bringing this up? What’s this got to do with the Wall Street collapse?

    It has everything to do with it. This so-called "collapse" was triggered by the massive defaulting and foreclosures going on with people’s home mortgages. Do you know why so many Americans are losing their homes? To hear the Republicans describe it, it’s because too many working class idiots were given mortgages that they really couldn’t afford. Here’s the truth: The number one cause of people declaring bankruptcy is because of medical bills. Let me state this simply: If we had had universal health coverage, this mortgage "crisis" may never have happened.

    This bailout’s mission is to protect the obscene amount of wealth that has been accumulated in the last eight years. It’s to protect the top shareholders who own and control corporate America. It’s to make sure their yachts and mansions and "way of life" go uninterrupted while the rest of America suffers and struggles to pay the bills. Let the rich suffer for once. Let them pay for the bailout. We are spending 400 million dollars a day on the war in Iraq. Let them end the war immediately and save us all another half-trillion dollars!

    I have to stop writing this and you have to stop reading it. They are staging a financial coup this morning in our country. They are hoping Congress will act fast before they stop to think, before we have a chance to stop them ourselves. So stop reading this and do something — NOW! Here’s what you can do immediately:

    1. Call or e-mail Senator Obama. Tell him he does not need to be sitting there trying to help prop up Bush and Cheney and the mess they’ve made. Tell him we know he has the smarts to slow this thing down and figure out what’s the best route to take. Tell him the rich have to pay for whatever help is offered. Use the leverage we have now to insist on a moratorium on home foreclosures, to insist on a move to universal health coverage, and tell him that we the people need to be in charge of the economic decisions that affect our lives, not the barons of Wall Street.

    2. Take to the streets. Participate in one of the hundreds of quickly-called demonstrations that are taking place all over the country (especially those near Wall Street and DC).

    3. Call your Representative in Congress and your Senators. (click here to find their phone numbers). Tell them what you told Senator Obama.

    When you screw up in life, there is hell to pay. Each and every one of you reading this knows that basic lesson and has paid the consequences of your actions at some point. In this great democracy, we cannot let there be one set of rules for the vast majority of hard-working citizens, and another set of rules for the elite, who, when they screw up, are handed one more gift on a silver platter. No more! Not again!

    Yours,
    Michael Moore
    MMFlint@aol.com
    MichaelMoore.com

    P.S. Having read further the details of this bailout bill, you need to know you are being lied to. They talk about how they will prevent golden parachutes. It says NOTHING about what these executives and fat cats will make in SALARY. According to Rep. Brad Sherman of California, these top managers will continue to receive million-dollar-a-month paychecks under this new bill. There is no direct ownership given to the American people for the money being handed over. Foreign banks and investors will be allowed to receive billion-dollar handouts. A large chunk of this $700 billion is going to be given directly to Chinese and Middle Eastern banks. There is NO guarantee of ever seeing that money again.

    P.P.S. From talking to people I know in DC, they say the reason so many Dems are behind this is because Wall Street this weekend put a gun to their heads and said either turn over the $700 billion or the first thing we’ll start blowing up are the pension funds and 401(k)s of your middle class constituents. The Dems are scared they may make good on their threat. But this is not the time to back down or act like the typical Democrat we have witnessed for the last eight years. The Dems handed a stolen election over to Bush. The Dems gave Bush the votes he needed to invade a sovereign country. Once they took over Congress in 2007, they refused to pull the plug on the war. And now they have been cowered into being accomplices in the crime of the century. You have to call them now and say "NO!" If we let them do this, just imagine how hard it will be to get anything good done when President Obama is in the White House. THESE DEMOCRATS ARE ONLY AS STRONG AS THE BACKBONE WE GIVE THEM. CALL CONGRESS NOW.

  18. leonvrins
    leonvrins zegt:

    @Arjan

    Ik blijf erbij dat de mensen het parkeerprobleem zelf geschapen hebben.
    Ik heb nog net die gelukzalige tijd meegemaakt dat in onze buurt helemaal niemand een auto bezat. De straat was van ons, de kinderen.
    Veel woongebieden zijn niet geschikt om het hedendaagse massale autobezit op te vangen en zullen dat ook niet worden, tenzij je tot (gedeeltelijke) sloop overgaat. De vraag is dan wel wat je dan overhoudt. Waar de auto ruim baan krijgt worden mens en milieu terzijde geschoven. Het is maar waar je voor kiest.
    Voor alle duidelijkheid, ik heb zelf ook een auto.
    De overheid kan het nooit iedereen naar de zin maken en is alleen daarom al gehouden een beetje verder te kijken dan de volksneuzen lang zijn. Ze slaagt daar overigens maar zelden in, wat niet verwonderlijk is, want wie heeft voldoende kennis, inzicht en vooruitziende blik in huis om nu dingen te doen die ook twintig jaar later nog hun waarde bewijzen?
    Neem bijv. de plannen om het stijgen van de zeespiegel het hoofd te bieden.
    Welk scenario moet je aanhouden, het meest sombere of het meest optimistische?
    Waar kies je voor, maximale veiligheid of voldoende veiligheid? En op basis waarvan? En welke prijs is men bereid daarvoor te betalen?
    Veel mensen die nu met dit toekomstige probleem geconfronteerd worden zullen de realisering van de plannen, welke dat ook zullen zijn, niet meer meemaken, maar ze moeten/mogen wel mede bepalen welke oplossing gekozen wordt.
    Kortom, ga er maar aanstaan als regering.
    Kernenergie, ook zo’n leuk item.
    Voor mij hoeft het niet, al was het alleen maar vanwege de wijze waarop in diverse landen de uraniumwinning plaatsvindt, dagbouw dus, waardoor radioactief stof over grote gebieden verspreid wordt door de wind, terwijl voor de winning ook kolossale hoeveelheden water nodig zijn, die bijv. in een sahelland als Niger beter voor andere doeleinden gebruikt zouden kunnen worden.Maar daar hoor je de voorstanders nooit over.
    De werkelijk te maken keus is overigens niet hoe we onze energie opwekken, maar hoeveel we nodig denken te hebben. Daar is al heel lang door vrijwel niemand over nagedacht, zeker niet door de regeringen van ongeveer alle landen op de wereld.
    Voor vertrouwen in/op welke regering dan ook is voor mij dus weinig reden.
    Niettemin: don’t worry, be happy!

  19. Arjan
    Arjan zegt:

    @ leonvrins

    Het is niet te vergelijken met het rijzen van de zeespiegel. De toename van het autobezit is een geleidelijke, gelijkmatige en dus voorspelbare ontwikkeling geweest van vier decennia. In het ruimtelijk beleid heeft men alles op z’n beloop gelaten.

    Een creatievere oplossing zou zijn geweest het idee van Green Wheels van de onlangs overleden Eckart Wintzen, een beetje zoals het wittefietsenplan van Provo in de jaren zestig. Maar creatief vooruitdenken, daarvoor moet je niet bij de bestuurders zijn…

    "Een ander voorbeeld daarvan is Green Wheels, ook zo’n groene investering van mij. We zijn er aan gewend dat iedereen zijn persoonlijke mobiliteit heeft. We moeten naar tante Agaat kunnen gassen, of naar de golfbaan of naar zee. De gangbare gedachtegang daarover is dat je dan zelf een auto moet hebben. Nee, zegt Green Wheels, je hoeft slechts een auto voor dat moment te hebben. Als je een Green Wheels-abonnement hebt, reserveer je een auto, soms vijf minuten tevoren, je houdt je kaartje bij het raam, de deur gaat open, en je kan zo wegrijden. Green Wheels geeft persoonlijk vervoer van A naar B , zonder dat er nodeloos veel auto’s voor hoeven te zijn. Green Wheels heeft op twaalf abonnees één auto. Dat betekent dus dat ze elf auto’s uitsparen. Dat zijn concepten, daar val ik voor. Het is niet vaag. Het is niet zomaar een paar boompjes planten en meehuilen met Greenpeace. Ik probeer met mijn doen en laten het gewoontepatroon van de mensen te veranderen en hen hun gevoel van welzijn te laten behouden."

    zie: http://www.extent.nl/articl

  20. hjvonk
    hjvonk zegt:

    @ Wim Dankbaar.

    Ik ben geen econoom, maar ik heb het angstige gevoel dat ons door de Bush-epigonen Jan Peter Grotebroek en zijn secondant Wouter the Great Spender eenzelfde oor wordt aangenaaid.
    2007: groene licht voor Fortis,
    2008: miljardeninjectie, als gevolg van onjuiste voorlichting door Fortis. (aldus Wouter)
    Vragen:
    – wat gebeurt er met de 24 miljard, de opbrengst van ABN/AMRO?
    – Waarom moet het noodplan zo snel door de Kamer worden gejast?
    -Waarom spreekt Jan Peter met de Franse president over een Europees noodfonds,terwijl de Duitse Bank en Angela Merkel dat mordicus afwijzen?

  21. Dankbaar
    Dankbaar zegt:

    @ HJ Vonk,

    Volksvertegenwoordigers zijn door de bank genomen ook geen economen. M.a.w. ze begrijpen er de ballen van. Onder drogredens van angst: "De wereld vergaat als we Fortis niet redden" wordt het plan er doorgedrukt. En zo betaalt de burger de viagra van de bonusgraaiers in de bancaire top.

  22. RonaldB
    RonaldB zegt:

    @Dankbaar

    volgens mij ben ook jij geen econoom, net zo min als ik. Zo simplistisch als jij het voorstelt is het ook weer niet. De wereld vergaat niet, maar een bank kan wel "omvallen" (dat is op zich nog geen faillissement) en dat kan grote gevolgen hebben voor de klanten. Als alle klanten naar het bankkantoor gaat om hun spaarcenten op te halen, ontstaan er echt problemen. Zoveel geld heeft geen enkele bank direct beschikbaar (slechts 8% moeten ze hebben). Het gevolg daarvan is dramatisch voor veel andere banken, de bestedingen en dus de economie. De kosten die de overheid dan voor zijn kiezen krijgt zullen nog hoger zijn dan het bedrag dat nu beschikbaar gesteld is. Dat geld gaat zeker niet naar de grote graaiers, maar is een investering in aandelen van de bank, die over enige tijd weer (hopelijk met winst) verkocht worden.

    Het blijkt wel dat particuliere bedrijven die zo belangrijk zijn in het economische verkeer de overheid kunnen chanteren en weten dat zij altijd gered worden als het fout gaat. Daarom kunnen de besturen ongestoord blijven graaien. Dergelijke bedrijven behoren veel strenger gecontroleerd te worden. Dat is in ons aller belang. Dat gaat vooral om bedrijven die de infrastructuur beheren. Dus bij banken (betalingsverkeer), providers (internet), nutsbedrijven (stroom-, gas- en waterleidingen), vervoer (treinrails) etc. Maar het geldt ook voor b.v. de gezondsheidzorg en thuiszorg.

  23. Tommie
    Tommie zegt:

    @ Arjan, 02 okt ’08 00:40

    Ik ben geen classicus, maar net als de heren Willem Wagenaar en Hans Crombag een FUNKTIEPSYCHOLOOG, ook wel EXPERIMENTEEL PSYCHOLOOG geheten.

    Al aan het eind van de jaren tachtig begonnen funktiepsychologen – als eersten in dit land – door te hebben dat het bij de rechterlijk macht een zooitje begon te worden.

  24. leonvrins
    leonvrins zegt:

    @Arjan

    Waar het mij om gaat is, dat het de meeste bestuurders niet gegeven is op dit moment adequate oplossingen te vinden voor bestaand en toekomstige problemen, die ieders goedkeuring kunnen wegdragen.
    Ik vergelijk daarbij niet het ene probleem met het andere, ik zet ze alleen op een (kort) rijtje om te laten zien hoe moeilijk het is om én een goede oplossing te vinden én het iedereen naar de zin te maken. Dat is dus per definitie onmogelijk en zou dus eigenlijk geen aanleiding mogen zijn voor wantrouwen.
    Dat idee van Eckart Wintzen is overigens ook onderdeel van het vervoerssysteem dat beschreven wordt in het boek "Buitenaardse beschaving", waarmee niet gezegd wil zijn dat Wintzen het niet zelf bedacht heeft, hij was er creatief genoeg voor.

  25. irene e
    irene e zegt:

    @Tommie. 8.55 Hoe iemand op tv overkomt, heeft veel invloed. Ik denk dat Ernest Louwes heel veel te danken heeft aan zijn eigen spontane optredens. De eerste keer: tegenstribbelend als een gekooid dier."De camera’s zijn nu stop" (iék wat een verbastering van de Nederlandse taal) werd geroepen maar de camera’s draaiden gelukkig lekker door. De tweede keer, in gesprek met de pers (na de tegenvallende uitspraak van de HR) waarin hij aangaf eigenlijk niet te mogen spreken en de mensen die hem steunen bedankte en nog wat ferme uitspraken deed. Klasse om in zo korte tijd zo veel informatie te kunnen geven.

  26. leonvrins
    leonvrins zegt:

    @Arjan

    Bedankt nog voor die link naar dat interview met Wintzen. Herken heel veel in zijn ideëen, het verschil is dat hij ze wist te concretiseren.
    Kerels als Wintzen hebben we nodig om de boel weer in de goeie richting te krijgen, geen windbuilen en eendagsvliegen als Wilders en Verdonk.

  27. Dankbaar
    Dankbaar zegt:

    @ Ronald B

    Dat ze maar 8% hoeven te hebben, vind ik dan ook ook een regel die meteen geschrapt moet worden. Dat is een regel waarmee banken zich nu juist zo hebben verrijkt.

    Zie het filmpje "Money as debt"

    http://video.google.com/vid

    De deposito’s van spaarders zijn gemiddeld 15 tot 20% van het balanstotaal. En als die regel niet geschrapt kan worden (het zou 100% moeten zijn) dan zou een wet moeten komen dat het geld van spaarders bij grote banken (criteria aan de hand van bijv. balanstotaal/omzet e.d.) gegarandeerd is door de overheid en/of voorrang op alle andere schuldeisers krijgt.

    Overigens is een "run op de bank" helemaal niet slecht voor andere banken. Voor de Rabobank is dit prachtig. Ze kunnen de vragen om geld over te sluizen van ABN Amro en Fortis niet aan.

  28. RonaldB
    RonaldB zegt:

    @Dankbaar
    Of die 8% te laag is kan ik niet beoordelen, maar het is wel de bedoeling van een bank dat hij met mijn spaargeld kredieten kan geven aan bedrijven en hypotheken kan verlenen. Gelukkig wel, want daarom kan hij mij rente geven. Al die kredieten zijn echter niet direct opvraagbaar. Als dus alle particulieren hun geld komen ophalen dan zal het de bank nooit lukken om dat geld liquide te maken. Zij moeten dan weer lenen van andere banken, maar die durven dat niet meer. De bank valt om en dan moeten al die particulieren vergoed worden tot 38000 euro. Dat geld moet worden opgebracht door alle andere banken. Zo worden de andere dus meegezogen. Er is in feite geen echt faillissement omdat het geld er wel is, maar niet op dit moment te verkrijgen is. Een run op de bank is dus niet goed voor de andere banken. Het lijkt even aardig dat mensen switchen, maar het vertrouwen zakt zo ver dat ook zij het risico lopen dat spaarders hun geld komen halen. En zij zitten dan met exact hetzelfde probleem. Zo eenvoudig is dat allemaal niet.

  29. hjvonk
    hjvonk zegt:

    @ RonaldB

    Zou het dan niet verstandiger zijn de deposito’s van alle spaarders middels een centraal fonds geheel te garanderen?
    De Ieren schijnen zoiets te doen en de Amerikanen gaan dacht ik tot 250.000 dollar.
    Dan is er voor de spaarder weinig reden om naar een andere bank te switchen.
    Het vertrouwen in Fortis is voor de komende tijd weg, en omdat per bankrekening slechts 20.000 euro door DNB wordt gegarandeerd, zou ik het als Fortis-klant wel weten.
    Misschien kan Balkenende met zijn plan voor een centraal Europees Fonds beter wat dichter bij huis blijven.
    Dat zou de les kunnen zijn van megalomaan grensoverstijgend bancair gedrag met alle nadelen van ongecontroleerde grootschaligheid.
    Misschien een ietsje minder Europa en een ietsje meer Nederland, waardoor het vertrouwen in de eigen landsregering weer kan groeien. Dat zou dan mooi meegenomen zijn.

  30. hjvonk
    hjvonk zegt:

    TRANSPARANTIE.

    Zoals ieder weet het met de mond beleden ideaal van de voorzitter van het College van Procureurs Generaal, kortom het OM.
    Helaas wordt dit ideaal van de heer Brouwer niet gedeeld door zijn politieke baas, minister Hirsch Ballin.
    De bewindsman wil volgens de Telegraaf van heden niet tornen aan "het geheim van de raadkamer."
    In zijn overleg met de Tweede Kamer vandaag verwerpt hij het plan van Buruma, voorzitter van de CEAS, om het rechterlijk oordeel in zware strafzaken te onderzoeken als getwijfeld wordt aan de juistheid van het arrest.
    Openheid is inderdaad voor bestuurders een hachelijke zaak, want dan komt er mogelijk veel smeerboel naar buiten, zoals in de psychiatrie, nu patiëntenvertrouwenspersonen gaan praten.
    Mensen als Hirsch Ballin en Brouwer zijn angsthazen en blokkeren daardoor verbetering van het rechtssysteem.

  31. hjvonk
    hjvonk zegt:

    Balk en Bos.

    Vertrouwen in de Nederlandse Overheid of
    Twijfel aan het gezonde Verstand.

    1) Omdat Duitsland de voet dwars zet, maakt Sarkozy een terugtrekkende beweging, wat het voorstel van de Nederlandse premier betreft om tot een Europees financieel noodfonds te komen.
    Een veel geraadpleegde econoom heeft dat plan vanochtend al op de tv als zinloos gekwalificeerd, omdat de financiële perikelen in Europa tot individuele banken beperkt blijven.

    2) Minister Bos verklaarde vandaag dat hij voor de overname van ABN/AMRO wel de boeken van Fortis had bestudeerd, maar achteraf tot de conclusie moet komen dat hij de balans wegens het gecompliceerde karakter niet goed had begrepen. Niettemin had hij voor de overname het groene licht gegeven.
    Dat kost ons dus 4 miljard.

    3) Ondanks aandrang van een leger deskundigen heeft de Tweede Kamer, met uitzondering van de SP, in haar wijsheid besloten geen ruimte te bieden voor een revisieraad die o.a. in Engeland goed functioneert.

  32. Gerard
    Gerard zegt:

    Vanavond bij Pauw & Witteman: Bart Nooitgedacht, advocaat van Soumaya S., over het gerommel met bewijs bij politie en justitie. Op de dag dat Hirsch Ballin en de Kamer een onafhankelijke revisieraad afwezen.
    Over vertrouwenscrises gesproken…

  33. Jolanda
    Jolanda zegt:

    @Tommie 20:02 jouw link:
    Geen steun voor revisieraad juridische dwalingen

    (Novum) – De Tweede Kamer is tegen een onafhankelijke raad die in strafzaken gaat onderzoeken of er gerechtelijke dwalingen zijn gemaakt. Dat bleek donderdag tijdens de bespreking van het jaarverslag van de commissie evaluatie afgesloten strafzaken (CEAS) in de Tweede Kamer. De Kamer voelt niets voor een nieuwe juridische instantie waar de SP voor pleitte.
    De Kamer sprak over de bevindingen van de CEAS met minister van Justitie Ernst Hirsch Ballin (CDA). De commissie werd in 2006 ingesteld na maatschappelijke onrust over de veroordeling van onschuldigen in grote strafzaken. In onder meer de Schiedammer parkmoord en de Puttense moordzaak bleken onschuldigen jarenlang onterecht in de cel te hebben gezeten. In die zaken bleek fout op fout gestapeld.

    De SP pleitte donderdag, in navolging van een groep juridische experts, voor een onafhankelijke raad die moet beoordelen of een rechterlijke uitspraak moet worden herzien. In Groot-Brittannië zou zo’n revisieraad zeer succesvol zijn.
    Een groep juridische experts en bekende Nederlanders pleitte maandagmiddag in een paginagrote advertentie ook voor zo’n onafhankelijke commissie. Onder hen hoogleraar Ton Derksen, opiniepeiler Maurice de Hond, advocaat Geert-Jan Knoops, advocate Inez Weski, auteur Maarten ‘t Hart en oud-politicus Bram Peper. Zij wijzen in de advertentie op het succes van een dergelijke commissie in Engeland. Daar zouden de afgelopen tien jaar al 250 langdurig gestraften zijn vrijgelaten omdat ze onterecht waren veroordeeld.

    Hoewel een aantal partijen, waaronder GroenLinks, D66 en PvdA, stelden het voorstel sympathiek te vinden, kreeg het plan weinig steun. De overgrote meerderheid in de Tweede Kamer liet weten een revisieraad te beschouwen als een ‘motie van wantrouwen’ tegen het huidige juridische stelsel.

    Meer steun was er voor het plan om de procureur-generaal bij de Hoge Raad onderzoek te laten doen naar gerechtelijke dwalingen. Dat zou beter passen binnen het huidige juridische systeem. Waarschijnlijk doet het ministerie binnen enkele maanden een voorstel daartoe.

    Herhaling (door mij): De overgrote meerderheid in de Tweede Kamer liet weten een revisieraad te beschouwen als ‘een motie van wantrouwen’ tegen het huidige jurdische stelsel.

    Laat een REVISIERAAD dáár nu juist voor bedoeld zijn.
    De overgrote meerderheid van de burgers zit in een vertrouwenscrisis t.o.v. ons juridisch stelsel. Echter de overgrote meerderheid van de tweede kamer sluit liever de ogen.
    Er moeten eerst nog een stuk of wat gerechtelijk dwalende zaken bij komen. Door schade en schande….
    Er wordt met een kluitje in het riet gestuurd: de PG bij de HR mag de gerechtelijke dwalingen gaan uitzoeken. Jaja.

  34. Jacqueline
    Jacqueline zegt:

    @jolanda

    Je kunt jezelf ook afvragen waarof ze bang voor zijn want dat er nog meer stront naar boven komt drijven mag duidelijk zijn.

    Het zien als een "motie van wantrouwen" is angst omdat er teveel koppen gaan rollen. TEVEEL!!!!

    Is er al het afgelopen jaar al niet genoeg geschreven over dwalingen en foute veroordelingen.
    Wat willen ze nog meer?
    Een keiharde aktie?

    Naar mijn mening moet men met alle gegevens die voor handen zijn, zo ook bewezen de vraag naar een onafhankelijke revisieraad aangekaart worden bij het Europes Hof en het Europarlement. Hogerop dus!!

    Met die idioten die maar op die zetels blijven zitten en hun kop in het zand stoppen schieten we al jaren niets op.

  35. hanss
    hanss zegt:

    Dit achterlijke besluit van de meerderheid van ‘onze’ ‘volksvertegenwoordigers’ om niet in te gaan op het voorstel om te komen tot de instelling van een onafhankelijke REVISIERAAD doet me denken aan deze scene uit de film ‘Life of Brian’ als de arme, ten onrechte tot de kruisdood veroordeelde Brian denkt te worden gered door ‘the Judean People’s Front crack suicide squad’ http://www.youtube.com/watc… met de Tweede Kamer in de rol van die squad en Brian in de rol van de onterecht veroordeelde.

    Fijn, zo’n volksvertegenwoordiging…

  36. hkdh
    hkdh zegt:

    Daarmee zijn we formeel geworden tot het Justitiestan Bataforum aan het IJsselmeer,net als in het jaar 100.
    Ieder voor zich, de eeuwigheid voor ons allen en een kaninefatwa voor Maurice.
    De kruizen staan in des Graven BeHaag en de brandstapels op Schiphol.
    Er heerst algemeen recht om krom te spreken.
    En als de grote vloed geweest is, komen wij allen terug als Mosasauriërs met zeven tongen.

  37. Gerard
    Gerard zegt:

    @ Jolanda 00:00

    ‘De overgrote meerderheid in de Tweede Kamer liet weten een revisieraad te beschouwen als een ‘motie van wantrouwen’ tegen het huidige juridische stelsel.’

    Die quote uit het persbericht van Novum intrigeerde mij ook.

    Je kunt die ook omdraaien:

    ‘De overgrote meerderheid in de Tweede Kamer liet weten het huidige juridische stelsel ten volle te vertrouwen.

    Dit impliceert: Onze volks(!)vertegenwoordigers zijn in overgrote meerderheid zintuiglijk gehandicapt. Ze lezen geen kranten, zien geen journaal, horen geen nieuws, luisteren niet naar deskundigen, laat staan naar burgers. En alle noodkreten kieperen ze ongezien in de kliko. Zo blijkt.

    Een motie van wantrouwen tegen de overgrote meerderheid van de Tweede Kamer is dus volstrekt op zijn plaats.

    Jammer dat het volk geen Kamermoties in kan dienen.
    Maar goed, vroeg of laat moeten we weer stemmen?

  38. Gerard
    Gerard zegt:

    Ik wilde een e-mail sturen aan de Vaste Kamercommissie voor Justitie, om uitleg over het (ongehoorde) Kamerstandpunt inzake een Onafhankelijke Revisieraad, in weerwil van de visie van ter zake kundigen.

    Maar de website van de Tweede Kamer ligt sinds begin gisteravond compleet plat. Tekenend?

    Hoewel, wat heeft het voor zin om te communiceren met volks(!)vertegenwoordigers die (betaald!) slechts hun eigen hachie beschermen en vragen/reacties van het volk per definitie in de kliko kieperen?

    Hoezo vertrouwenscrises?
    Het is nog erger dan verondersteld.

  39. irene e
    irene e zegt:

    @Gerard 5.39 uur/allen. Blijven proberen!

    @Allen. Dat we die onafhankelijke Revisieraad willen, dat mogen ze best als een motie van wantrouwen beschouwen. Inderdaad: wij vinden het huidige rechtstelsel niet éérlijk. En dat is juist waar het bij rechtsgevoel om draait.
    Wij hebben geen vertrouwen meer.

  40. hanss
    hanss zegt:

    Geen onafhankelijke revisieraad, en dus blijft dit land opgescheept met een ‘Hoge Raad’ die de volgende onlogische en onwaarachtige conclusies trok:

    "18-03-2008
    De Hoge Raad wijst de herzieningsaanvraag af.
    Er is onvoldoende reden om te twijfelen aan de juistheid van het oordeel van het gerechtshof over het DNA-bewijs. Bovendien worden in het herzieningsverzoek twijfels over feiten naar voren gebracht die ook al bij het hof aan de orde zijn geweest en daarom niet als nieuw feit (novum) gezien kunnen worden.
    Wat betreft de positie van de J. (de "klusjesman") oordeelt de Hoge Raad dat uit het getuigenverhoor blijkt dat verklaringen van een getuige (H.) daarover niet aannemelijk zijn geworden en daarom niet tot vrijspraak van E. Louwes zouden hebben geleid als ze bij het hof bekend waren geweest.
    Ook is de twijfel over het alibi van de J. minder geworden. De Hoge Raad merkt daarbij op dat, ook indien zou moeten worden aangenomen dat De J. geen sluitend alibi zou hebben, dit niet betekent dat hij de moordenaar is." http://dossier.rechtspraak….

  41. RuudHarmsen
    RuudHarmsen zegt:

    ===
    Het vertrouwen in Fortis is voor de komende tijd weg, en omdat per bankrekening slechts 20.000 euro door DNB wordt gegarandeerd, zou ik het als Fortis-klant wel weten.
    /===
    Niet bankrekening, maar per klant per bank.

    En niet 20 duizend, maar 38, want 100% van de eerste 20 en 0% van de tweede 20.

    Met twee banken is dat dus al 76, met drie 114 duizend euro. Toch bedragen die althans niet elke dag op zak heb.

  42. Fleur
    Fleur zegt:

    Ik schreef het reeds eerder maar bij deze nogmaals; wij worden geregeerd door de middelmaat.
    Het verbaast mij daarom ook niet dat de revisieraad is afgewezen.
    Hans Wijers (huidige topman van Akzo Nobel) verwoordde ooit de politiek als "de Haagse mokrocosmos."
    Wijers liet zich ooit door van Mierlo verleiden om als minister van economische zaken te functioneren.
    Na 4 jaar hield hij het benauwde, bekrompen politieke wereldje voor gezien.
    Terecht, talentvolle personen wensen niet mee te draaien in die volgepropte club met kleine geesten.
    Ik verwacht dan ook nauwelijks tot geen enkele vernieuwing vanuit de politiek.
    Balkenende als voorzitter van het innovatieplatform, haha.
    In het filmpje zie je hoe hij als een robot zijn tekst opdreunt en volstrekt niet begrijpt dat innovatie van wezenlijk belang is voor ons land!

    http://www.innovatieplatfor

  43. hanss
    hanss zegt:

    @Wils
    Als dat positief uitpakt voor Lucia dan ben ik blij voor haar (al is ze er dan nog niet), maar vraag ik me af of dat dan een wijs besluit is van de Hoge Raad of dat het tactiek is gestuurd vanuit het O.M. om het volk een bot toe te werpen waarop ze kunnen kluiven.
    Als het negatief uitpakt, bevestigt dat mijn oordeel over de Hoge Raad dat de mensen van die raad niet recht vooruit kunnen denken zoals op 18-03-2008 i.v.m. de DMZ.
    Er is maar één oordeel mogelijk: onmiddellijke vrijspraak en forse schadevergoeding en vervolging van diegenen die Lucia dit hebben aangedaan.

  44. hjvonk
    hjvonk zegt:

    @ Ruud Harmsen.

    FOUT!!!!
    Snel terugrennen naar FORTIS/ABN/AMRO-Nederland.
    100% spaarrekeninggarantie door de Staat der Nederlanden.

    Is hier geen sprake van rechtsongelijkheid, als je bij een andere bank maximaal 38000 euro gegarandeerd krijgt?

    Zouden Balk en Bos in hun haast aan deze consequentie hebben gedacht, of gaan ze toch het voorbeeld van die domme Ieren volgen?

  45. Tommie
    Tommie zegt:

    Holleeder wil van nieuwe rechters af
    door John van den Heuvel en Bert Huisjes
    (http://www.telegraaf.nl/bin…)

    AMSTERDAM – De voor afpersing veroordeelde Willem Holleeder wil af van zijn nieuwe rechters. Volgens hem heeft hij geen kans op een eerlijk proces.

    Hoewel zijn advocaten niet op de zaak willen ingaan, is gebleken dat maar liefst twee van de rechters familie zijn van getuigen tegen Holleeder. Ook zou een van de rechters een ambtsmisdrijf hebben gepleegd. Verder oordeelde de voorzitter eerder al in een zaak van getuigen tegen Holleeder. Over de familieband van een van de rechters was al ernstige kritiek van de advocaten Stijn Franken en Jan-Hein Kuijpers. Het gaat om raadsvrouw, mevrouw M. Gonggrijp-van Mourik. Zij is getrouwd met de oom van de vrouw van zakenman Dennis Prins, die tegen Holleeder getuigde.

    Inmiddels blijkt ook een andere rechter familie te zijn van een cruciale getuige. Deze rechter blijkt verwant aan de notaris, bij wie Willem Endstra zeer belastende verklaringen neerlegde. In verklaringen bij notaris Van Lidth de Jeude liet hij optekenen dat hij werd afgeperst.

    Endstra verklaarde daar dat hij in april 2003 onder dwang op een advocatenkantoor moest verschijnen, waar hij een volmacht moest tekenen. Daarmee zouden, in opdracht van Willem Holleeder en Dino S., zijn aandelen in recreatiepark Port Greve zijn verpand aan een bedrijf in Panama. Dit bedrijf behoorde weer toe aan Quote-miljonair Jan-Dirk Paarlberg.

    De advocaten hebben het gerechtshof inmiddels gewraakt.
    Met boeven vangt men boeven?
    of
    De dubieuze verbinding tussen onder- en bovenwereld?

  46. RuudHarmsen
    RuudHarmsen zegt:

    ===
    Is hier geen sprake van rechtsongelijkheid, als je bij een andere bank maximaal 38000 euro gegarandeerd krijgt?
    /===
    Nee, want de garantie is en blijft voor alle banken gelijk. Wie de aandeelhouder(s) is/zijn, staat los van een garantieregeling door DNB.

  47. Peter2
    Peter2 zegt:

    Hirsch Ballin zei dat de rechters hebben ?beloofd? hun uitspraken beter te motiveren. Durft hij de onafhankelijke rechter niet te ?verplichten? dat te doen ?
    Als de verplichting er is zijn er veel meer mogelijkheden om ondeugdelijke motiveringen aan de kaak te stellen. Op terechte kritiek moet dan worden ingegaan.

  48. Jacqueline
    Jacqueline zegt:

    Ja, daar hebben heel veel ten onrechte veroordeelden wat aan.

    Hiermee erkent Hirsch Ballin dus dat er uitspraken lagen die niet voldoende gemotiveerd waren.

    Reden temeer om die zonder enig criteria door te verwijzen naar het CEAS. Hoogstpersoonlijk door Ballin.
    Gezien de uitkomst dat het "geheim van de raadkamer" niet meer ter discussie staat moet dat voor Hirschje toch geen probleem zijn.

  49. leonvrins
    leonvrins zegt:

    Ik ben geen jurist en heb ook geen greintje affiniteit met die hoedanigheid. Dat verklaart waarschijnlijk waarom ik volstrekt niet begrijp hoe een rechter vonnis kan wijzen zonder motivering die aan duidelijkheid en volledigheid niets te wensen overlaat.
    Zijn die onvoldoende onderbouwde uitspraken nu te wijten aan onkunde (zal m.i.zeker een rol spelen)of is het tevens/vooral een kwestie van luiheid/lamlendigheid?
    Gebrek aan tijd mag hier niet als argument gelden, want een rechter die zich daarop beroept heeft zijn/haar onafhankelijkheid prijsgegeven.

  50. Peter2
    Peter2 zegt:

    Hier sla je de spijker op zijn kop. In ieder geval in civiele zaken worden beperkte tijd- en kostennormen gesteld. Daardoor heeft onafhankelijkheid niet de betekenis die daarmee wordt gesuggereerd.

  51. Wieteke
    Wieteke zegt:

    Maurice, dat was een prachtig stukje Salsa. Mag ik je lieftallige echtgenote even roemen om haar perfecte Nederlandse uitspraak. Geweldig om te zien dat jullie respectvol met elkaar omgaan. Trouwens, ze heeft gelijk. Die rot G ook!

    Doe je Mari de groetjes van me?

  52. Wils
    Wils zegt:

    Vanavond was Mr. Jan Vlug te gast in Stand.café om 18:45 uur op Radio 1.

    Citaat: "Verder praten we over de zaak van Lucia de B.. Haar zaak is vandaag heropend. Dit gebeurde onder druk van burgers en wetenschappers die menen dat haar veroordeling onterecht is. Is deze
    bemoeienis van burgers met de rechtspraak gewenst?

    Te gast is advocaat Jan Vlug, de advocaat van ‘de klusjesman’ die dankzij bemoeienis van Maurice de Hond zomaar verdachte werd in de Deventer moordzaak." Einde citaat.

    Stamgast was journalist Youri Albrecht die het opnam voor de burgers die het justitiële systeem in de gaten houden. Hij vindt dat deze burgers met wat minder dedain bejegend dienen te worden. Zij steken hun nek uit en krijgen emmers shit over zich heen. Over Emile Zola wordt daarentegen met respect gesproken, maar als Maurice het doet, dan is hij een ijdele idioot, aldus Youri Albrecht.
    Advovaat Jan Vlug vond echter dat Maurice zijn cliënt niet aan de schandpaal had mogen nagelen, Maurice had ook achter de schermen e.e.a. aan het OM kenbaar kunnen maken.

    Deze uitzending is eventueel morgen te beluisteren onder ‘uitzending gemist’.

  53. Jan Meijer
    Jan Meijer zegt:

    Inzake Lucia

    De strafzaak van Lucia wordt overgedaan, omdat er volgens de HR sprake is van een novum. Dat is voor Lucia heel mooi. Er is hier echter geen sprake van enige ?oprekking? van het novum, zoals Knigge heeft voorgesteld. In dat opzicht is er voor de DMZ geen enkel voordeel uit deze uitspraak te halen.
    De HR heeft op deze wijze zichzelf goed ingedekt. Er kan nu niet worden verwezen naar het verleden waar de HR een veel te zware betekenis aan het novum heeft gegeven, zoals Knigge heeft beschreven. De HR wacht simpel op de nieuwe wet inzake herziening, zoals bedoeld met het huidige wetsvoorstel, hetwelk verdacht veel lijkt op de vordering van Knigge. De bal ligt dus nu bij de wetgever. Het gaat allemaal nog erg lang duren voordat er een redelijk uitzicht komt voor al die personen die ook onterecht veroordeeld zijn. Lucia had het geluk dat veel wetenschappers een hoge druk op de zaak hebben gezet, zodat een deskundige zich genoodzaakt voelde zijn beste beentje voor te zetten. Dat geluk is haar gegund na al het aangedane onrecht.

  54. Joop
    Joop zegt:

    Op Radio 2 was vanavond De Stelling, tussen 17:00 en 18:00 gericht op de zaak Lucia de B.
    De drie stellingen waren (alles uit mijn hoofd ik heb het onderweg in de auto beluisterd)
    1: Dit geeft vertrouwen in de juistheid van het Nederlandse Rechtstelsel.
    2: Weer een fout, het rechtstelsel wordt langzamerhand onherstelbaar beschadigy (of van die strekking)
    3: Ik heb nog geen oordeel.

    23% ondersteunde stelling 1 en 57% stelling 2.

    Professor van Koppen was de afsluitende deskundige. Ik vond hem indrukwekkend. Als iemand de link weet naar dit programma dan graag even doorgeven.

    Van Koppen vond deze herziening (nog) geen verdienste van het rechtstelsel omdat de HR door de internationale druk hier niet omheen kon. Helaas is in het verleden gebleken dat men als het even kan niet tot herziening wil overgaan ofschoon er zaken genoeg voor in aanmerking komen (Sweeney, Ina Post, Enschedese Ontucht en ook DMZ). Helaas wordt er teveel geleund op ondeskundige deskundigen en wijgert men dan te herzien.
    van Koopen koos voor stelling 3: de HR moet eerst maar laten zien dat dit geen eendagsvlieg is maar een trendbreuk.

    Nogmaals: bovenstaande is geen letterlijke weergave maar door mij gereproduceerde tekst n.a.v. het beluisteren van het programma

  55. hkdh
    hkdh zegt:

    Jan Meijer 07 okt ’08 20:46 Lucia HR

    Er is wel sprake van een oprekking van het novumbegrip zoals dat door de HR in de praktijk werd gehanteerd.
    1e: Een nieuwe verklaring van een nieuwe deskundige werd in het verleden nooit als feitelijk erkent en kon dus geen novum zijn. Knigge stelt dat zoiets wel feitelijk is en dus in aanmerking komt.
    Knigge heeft daar zijn zin gekregen.
    Het oordeel van Meulenbelt wordt als novum benoemd.
    2e: Stukken of verklaringen die de rechter in z’n bezit had om mee te wegen in zijn vonnis, konden nooit een novum worden op basis van de suggestie dat de rechter ze niet goed begrepen had of erger.
    Knigge krijgt hier wel gelijk, omdat hij een aanwijzing heeft dat de rechter het niet heeft begrepen (trendgraph uitlezen). Kennelijk heeft het wel gewicht, maar niet meer dan als een curieuze vermeldingswaardige bijzonderheid (= feitelijke kritiek op de rechter).

    1e = oprekking van de praktijk.
    2e = niet uit de weg willen gaan, maar ook niet erkennen als (deel van) een novum.
    tesamen = een buiging richting politiek en publiek.

  56. hkdh
    hkdh zegt:

    Jan Meijer 07 okt ’08 20:46 Lucia HR

    De buiging wordt nog duidelijker, gezien het gegeven dat de oprekking niet nodig was geweest.
    Knigge vond diverse mogelijkheden voor een novum, waaronder het eerder door de HR erkende novum van een van oordeel veranderende deskundige (Putten).
    Hij wilde daar geen gebruik van maken,
    maar vermeldde ze allen wel.
    De HR had daar op in kunnen spelen en zo alles bij het oude kunnen laten.

  57. Joop
    Joop zegt:

    [i]Undercover schreef:
    @WB
    Joop bedoeld de uitzending Knooppunt Kranenbarg. Het gedeelte van de stelling start rond de 21 minuut en van Koppen zit bij 44 minuten. http://cgi.omroep.nl/cgi-bi
    08 okt ’08 00:22
    [/]

    Undercover hartelijk dank voor de link. Ik heb het nogmaals beluisterd en gemerkt dat mijn verslag op kleine onderdelen niet klopt maar de grote lijn duidelijk is: een klasse bijdrage van van Koppen.
    Ik raad ieder die dit nog niet beluisterd heeft dit alsnog te doen. Dit geeft de burger (een beetje) moed.

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie